Әлеуметтік кәсіпкер мәртебесін қалай алуға болады.Қадамдық алгоритм!
Әлеуметтік кәсіпкерлік дегеніміз не?
ҚоғамдықмәселенішешетіннемесеоныңсалдарынжеңілдететінбизнесӘлеуметтіккәсіпкерлікдепаталады. Оныңпайдасыістідамытуғажәнехалықтыңәлеуметтікосалтоптарыныңөмірсүрусапасынжақсартуғабағытталады.
ҚазақстанРеспубликасыҰлттық экономика министрінің м. а. 2023 жылғы 17 шілдедегі № 140 бұйрығыменбекітілгенӘлеуметтіккәсіпкерліксубъектілерініңтізілімінжүргізуқағидаларынасәйкесәлеуметтіккәсіпкерліксубъектілері 4-санатқа бөлінеді:
Біріншісанаттағы ӘКС – азаматтардыңмынадайсанаттарын:
мүгедектігі бар адамдарды;
мүгедектігі бар бала тәрбиелепотырғаната-аналардыжәнебасқа да заңдыөкілдерді;
зейнеткерлердіжәнезейнеталдыжастағыазаматтарды (жасынабайланыстызейнетақытөлемдерінеқұқықберетінжасқакелгенгедейін бес жылбойы);
балаларауылдарыныңтәрбиеленушілерінжәнебалаларүйлерінің, жетімбалалар мен ата-анасыныңқамқорлығынсызқалғанбалаларғаарналғанмектеп-интернаттардыңтүлектерін – жиырматоғызжасқадейін;
қылмыстық-атқару (пенитенциарлық) жүйесімекемелеріненжазасынөтеуденбосатылғанадамдарды – босатылғаннанкейін он екі ай ішінде;
белгілібіртұрғылықтыжеріжоқадамдарды;
аз қамтылған, көпбалалынемесетолықемесотбасыларғажататыната-аналардыжәнебасқа да заңдыөкілдерді, сондай-ақ "Алтын алқа", "Күмісалқа" алқаларыменнаградталғаннемесебұрын "Батыр ана" атағыналған, сондай-ақ I және II дәрежелі "Анадаңқы" ордендеріменнаградталғанкөпбалалыаналарды;
наркологиялықнауқастардымедициналық-әлеуметтікоңалтуданнемесепсихикағабелсендіәсерететінзаттарғатәуелділіктіемдеуденөткенадамдарды – оңалтунемесеемдеужүргізілгенненкейін он екі ай ішінде;
қандастардыжұмыспенқамтуғаықпалететін ӘКС, бұлретте ӘКС қызметкерлерініңарасындаосындайсанаттардыңкезкелгеніне (осындайсанаттардыңбіріненемесебірнешеуіне) жататынадамдардыңорташажылдық саны алдыңғыкүнтізбелікжылдыңқорытындысыбойыншакеміндеелупайыздықұрауы (бірақосындайсанаттарғажататынекіадамнан кем болмауы), ал еңбеккеақытөлеушығыстарындаосындайсанаттардыңкезкелгеніне (осындайсанаттардыңбіріненемесебірнешеуіне) жататынадамдардыңеңбегінеақытөлеугеарналғаншығыстардыңүлесікеміндежиырма бес пайыздықұрауышарт;
Екіншісанаттағы ӘКС – осы Қағидалардың 2-тармағының 7) тармақшасындааталғансанаттарқатарындағыазаматтарөндіретінтауарларды, орындайтынжұмыстарды, көрсететінқызметтердіөткізугеықпалететін ӘКС. Бұлретте, алдыңғыкүнтізбелікжылдыңқорытындысыбойыншаосындайқызметті (осындайқызметтүрлерін) жүзегеасырудантүсетінкірістердіңүлесі ӘКС кірістерініңжалпыкөлемініңкеміндеелупайызынқұрауғатиіс, ал ӘКС алдыңғыкүнтізбелікжылішіндеалған таза кірістіңағымдағыкүнтізбелікжылдаосындайқызметті (осындайқызметтүрлерін) жүзегеасыруғабағытталғанүлесікөрсетілгенкірісмөлшерінің (алдыңғыкүнтізбелікжылішінде таза кірісболғанжағдайда) кеміндеелупайызынқұрайды;
Үшінші санаттағы ӘКС – мүгедектігі бар адамдардың тыныс-тіршілігіндегі шектеулерді еңсеруге немесе орнын толтыруға мүмкіндік беретін жағдайлар жасау мақсатында мүгедектігі бар адамдарға арналған, сондай-ақ қоғамдық пайдалы қызметке қатысу үшін басқа азаматтармен тең мүмкіндіктер жасау мақсатында осы Қағидалардың 2-тармағының 7) тармақшасында аталған өзге де адамдарға арналған тауарлар өндіру, жұмыстар орындау, қызметтер көрсету жөніндегі қызметті жүзеге асыратын ӘКС, бұл ретте мынадай:
тұрмыста тыныс-тіршілікті қолдауға бағытталған әлеуметтік-тұрмыстық қызметтерді көрсету жөніндегі;
күтімді ұйымдастыру, сауықтыру іс-шараларын жүргізуге жәрдем көрсету, азаматтардың денсаулық жағдайының өзгеруін анықтау үшін жүйелі түрде байқау арқылы денсаулықты қолдауға және сақтауға бағытталған әлеуметтік-медициналық қызметтерді көрсету жөніндегі;
әлеуметтік ортаға бейімдеу үшін психологиялық жай-күйін түзетуде көмек көрсетуді көздейтін әлеуметтік-психологиялық қызметтерді көрсету жөніндегі;
мінез-құлқындағы ауытқушылықтардың профилактикасына бағытталған әлеуметтік-педагогикалық қызметтерді көрсету жөніндегі;
жұмысқа орналасуда және еңбекте бейімделуге байланысты өзге де проблемаларды шешуде көмек көрсетуге бағытталған әлеуметтік-еңбек қызметтерін көрсету жөніндегі;
коммуникациялық әлеуетті арттыруды, оңалту мен әлеуметтік бейімдеуді көздейтін қызметтерді, әлеуметтік қолдап отыру бойынша қызметтерді көрсету жөніндегі;
аурулардың профилактикасы, мүгедектігі бар адамдарды оңалту, оның ішінде мүгедектігі бар балаларды медициналық абилитациялау үшін ғана пайдалануға болатын медициналық техниканы, протездік-ортопедиялық құралдарды, цифрлық денсаулық сақтау саласындағы бағдарламалық қамтылымды, сондай-ақ техникалық құралдарды өндіру және (немесе) өткізу жөніндегі;
мүгедектігі бар адамдар мен зейнеткерлердің демалысын және оларды сауықтыруды ұйымдастыру жөніндегі;
қосымша білім берудің білім беру бағдарламаларын іске асыру жөніндегі;
мүгедектігі бар адамдар мен халықтың жүріп-тұруы шектелген топтары үшін әлеуметтік, көліктік және рекреациялық инфрақұрылым объектілеріне қолжетімділікті, көлік құралдарын пайдалануды, ақпарат беру кезінде әмбебап байланыс қызметтерін көрсетуді қамтамасыз ету бойынша жағдайлар жасау жөніндегі қызмет түрлеріне сәйкес алдыңғы күнтізбелік жылдың қорытындысы бойынша осындай қызметті (осындай қызмет түрлерін) жүзеге асырудан түсетін кірістердің үлесі ӘКС кірістерінің жалпы көлемінің кемінде елу пайызын құрауы, ал ӘКС алдыңғы күнтізбелік жыл ішінде алған таза кірістің ағымдағы күнтізбелік жылда осындай қызметті (осындай қызмет түрлерін) жүзеге асыруға бағытталған үлесі көрсетілген кіріс мөлшерінің (алдыңғы күнтізбелік жыл ішінде таза кіріс болған жағдайда) кемінде елу пайызын құрауы шарт;
Төртінші санаттағы ӘКС – қызметті алдыңғы күнтізбелік жылдың қорытындысы бойынша осындай қызметті (осындай қызмет түрлерін) жүзеге асырудан түсетін кірістердің үлесі ӘКС кірістерінің жалпы көлемінің кемінде елу пайызын құраған, ал ӘКС алдыңғы күнтізбелік жыл ішінде алған таза кірістің ағымдағы күнтізбелік жылда осындай қызметті (осындай қызмет түрлерін) жүзеге асыруға бағытталған үлесі көрсетілген кіріс мөлшерінің (алдыңғы күнтізбелік жыл ішінде таза кіріс болған жағдайда) кемінде елу пайызын құраған жағдайда, мынадай:
отбасын нығайтуға, балалардың отбасында тәрбиеленуін қамтамасыз етуге және ана мен баланы қолдауға бағытталған психологиялық-педагогикалық және өзге де қызметтерді көрсету жөніндегі;
балалардың демалысын және оларды сауықтыруды ұйымдастыру жөніндегі;
мектепке дейінгі тәрбие мен оқытудың, бастауыш, негізгі орта, жалпы орта білімнің жалпы білім беретін оқу бағдарламаларын, техникалық және кәсіптік білімнің білім беру бағдарламаларын іске асыру жөніндегі;
мүмкіндігі шектеулі балаларға психологиялық-педагогикалық қолдау көрсету, негізгі орта және жалпы орта білімнің оқу бағдарламаларын меңгеруде, дамуда және әлеуметтік бейімделуде қиналатын білім алушылар мен тәрбиеленушілерге медициналық және әлеуметтік көмек көрсету жөніндегі;
әлеуметтік бағдарланған коммерциялық емес ұйымдардың қызметтер ұсыну сапасын арттыруға бағытталған, осы ұйымдардың қызметкерлері мен еріктілерін (волонтерлерді) оқыту жөніндегі;
мәдени-ағартушылық (оның ішінде, жеке музейлердің, театрлардың, кітапханалардың, архивтердің, мектеп-студиялардың, шығармашылық шеберханалардың, ботаникалық және зоологиялық бақтардың, мәдениет үйлерінің, халық шығармашылығы үйлерінің қызметі);
қоршаған ортаны қорғау жөніндегі;
халықтың әлеуметтік осал топтарына гериатриялық және геронтологиялық көмек көрсету, денсаулық және ұзақ өмір сүру орталықтарын, саламатты өмір салтын жүргізу бойынша іс-шараларды ұйымдастыру жөніндегі қызмет түрлерінің ішінен жүзеге асырады.
Қалай әлеуметтік кәсіпкер болуға болады?
ЖК, ЖШС және қоғамдық бірлестіктер мен қорлар әлеуметтік кәсіпкер бола алады. Ол үшін ӘК төрт санатының бірін таңдап, әлеуметтік жоба ретінде бір жыл жұмыс істеп, табыс көрсетіп, әлеуметтік кәсіпкерлер тізіліміне енгізу үшін құжаттар жинау керек.
Әлеуметтік кәсіпкерліктің барлық санаттары халықтың әлеуметтік осал топтарымен (ХӘОТ)жұмыс істейді:
зейнеткерлер мен зейнеталды жасындағы адамдар,
тұрғылықты жері жоқ адамдар,
нашақорлықпен емделген адамдар,
мүгедекбалалардыңата-аналары мен қамқоршылары,
29 жасқадейінгібалаларүйініңтүлектері,
Бұрын бас бостандығынан айыру орнында болғандар,
мүгедектер,
жалғызбастыаналар, көпбалалыаналаржәне аз қамтылғанәйелдер,
қандастар.
Әлеуметтіккәсіпкер ретінде қалай саналады?
Әлеуметтіккәсіпкердепсанауүшінсіз осы шарттардыңбірінесәйкескелуіңізкерек:
1) ХӘОТ қызметкерлерінжұмысқақабылдау. Мұндайқызметкерлердіңүлесіжалпысанның кем дегенде 50%, ал жалақықорыпайданың кем дегенде 25% болуыкерек.
2) ХӘОТ өндіргентауарлар мен қызметтердісату. Мұндайсатудантүскенкірістержалпытабыстыңкемінде 50% болуыкерек.
3) ХӘОТ үшінтауарларөндіруге, жұмыстардыорындауғанемесеқызметтеркөрсетуге, мысалы, медициналыққызметтеркөрсетуге, протездержасауға, демалу мен сауықтырудыұйымдастыруғажәнет.б. мұндайқызметтентүсетінтабысжалпытабыстыңкемінде 50% - ы болуғатиіс.
4) қоғамдықпайдалыбағыттардажұмысістеуге, мысалы, әлеуметтікқызметкерлер мен еріктілердіоқытуға, ХӘОТ қарттарынакөмеккөрсетуге, мектептердебалаларсуицидтері, АИТВ/ЖИТС және т. б. тақырыптарындабілім беру дәрістерінөткізуге.
Мемлекеттікқолдаудықалайалуғаболады?
Әлеуметтіккәсіпкерлергемемлекеттікқолдау, жеңілдіктералуүшінтізілімгеенукерек. Тізілім-бұлқолданыстағы ӘК-тіңэлектрондықдерекқоры, оныңкөмегіменмемлекетосындайұйымдардыңесебінжүргізеді.
Тізілімгеқалайенугеболады?
ӘК төртсанатыныңбірінтаңдап, құжаттарпакетінжинап, Қонаев қ., Қонаев к-сі. 3Б, 2 этаж 207 кабинет Алматы облысының кәсіпкерлік және индустриялық-инновациялықдаму басқармасына өтініш беріңіз.
Қалайөтінішберугеболады?
Өтініш беру үшінСіздіңбизнесіңізтіркелгенсәттенбастап кем дегендебіржылжұмысістеуікерек. Өтінім мен құжаттар ЖК немесе ЖШС тіркелгенжерібойынша Алматыоблысыныңкәсіпкерлікжәнеиндустриялық-инновациялық даму басқармасына беріледі. Мұны онлайн және офлайн режиміндежасауғаболады.
Өтінімдертоқсанынабірретқабылданады: 1 наурыздан 15 наурызғадейін, 1 маусымнан 15 маусымғадейін, 1 қыркүйектен 15 қыркүйеккедейінжәне 1 желтоқсаннан 15 желтоқсанғадейін. Мерзімдерін gov.kz. сайтында, БАҚ-та, Алматы облысыныңкәсіпкерлікжәнеиндустриялық-инновациялық даму басқармасының, сондай-ақоблыстыңқалалықжәнеаудандықәкімдіктерініңресмисайттарында білуге болады.
Осыданкейін комиссия өтінімдіқарайды, әрүміткерменәңгімежүргізедіжәнехаттамалық шешімқабылдайды.
Арнайы комиссия бас тартқанжағдайдаөтінімдіқайтаберугеболады.
ӘК қолданыстағықолдаушаралары?
"Даму" қорынанжеңілдікпен кредит беру:
инвестициялықмақсаттарға—1,5 млрд теңгегедейін
айналымқаражатынтолықтыруға — 500 млн теңгегедейін.
Мемлекеттікгранттар 5 млн теңгегедейін.
Қаржылықемесқолдау-ақпараттықкөмек, іскерлікбайланысорнату, оқыту, т. б.
Мемлекеттен жалдауақысытөменүй-жайлармен мүліктіалу.
Әлеуметтік кәсіпкерлік субъектілерінің тізілімін еенгізу бойынша кеңес алу үшін Алматы облысының кәсіпкерлік және индустриялық-инновациялық даму басқармасына 8(778)636-90-96 телефон нөмірі арқылы жүгінуге болады.