Жер қойнауын сараптау жөніндегі мемлекеттік комиссияның Батыс Қазақстан Кіші комиссиясының отырысы
Ағымдағы жылдың 21 тамызында «Ақтөбе облысы Байғанин ауданы Тасқұдық кен орнының шаруашылық-тұрмыстық қажеттіліктері үшін вахталық кентті сумен жабдықтау» объектісі бойынша бағалау жұмыстарының нәтижелері туралы есепті қарау бойынша жер қойнауын сараптау жөніндегі мемлекеттік комиссияның Батыс Қазақстан кіші комиссиясының отырысы 18.07.2025ж. жағдай бойынша жерасты суларының пайдалану қорларын есептеумен өтті.
Тасқұдық учаскесінің жер асты суларын бағалауды «Сагиз Петролеум Компани» ЖШС берген техникалық тапсырмаға және 17.03.2025ж. №SPC-EDD-S-202-101 шартына сәйкес «Акпан» ЖШС 2025ж. орындады.
Техникалық тапсырмаға сәйкес негізгі міндет Тасқұдық учаскесі шегіндегі жер асты суларының қорларын жалпы су қажеттілігі тәулігіне 100 м3 бағалау болды. Су тартудың жұмыс мерзімі 10 000 тәулікке дейін, жер асты суларының сапасы реттелмейді.
«Сагиз Петролеум Компани» ЖШС Ақтөбе облысының аумағында шикі мұнай және ілеспе газ өндірумен айналысады. Бағалау жұмыстарын жүзеге асыру үшін Тапсырыс беруші компанияға вахталық кент ауданында екі ұңғыма берілді. №1 ұңғыма 2009 жылы, ал №2 ұңғыма 2011 жылы бұрғыланды, тереңдігі 150 м. геофизикалық зерттеулер жүргізілді, сынамалық айдаулар жүргізілді, сондай — ақ альбом-сеноман Сулы горизонты сыналды. Ұңғымаларды «Акпан» ЖШС бұрғылаған.
Есепте кен орны мен жұмыс учаскесі, геологиялық-гидрогеологиялық зерделеу; геологиялық құрылымы, геоморфологиялық, гидрологиялық және гидрогеологиялық жағдайлары, орындалған жұмыстардың түрлері, әдістемесі мен көлемі; аумақтың санитарлық сипаттамасы және су тартуды санитарлық қорғау аймақтарының негіздемесі туралы қажетті мәліметтер келтірілген.
Жұмыс учаскелері шегінде гидрогеологиялық бөлім 300 м тереңдікке зерттелді және оған қазіргі төрттік шөгінділерден Юра шөгінділеріне дейінгі шөгінділермен шектесетін сулы горизонттар мен кешендер, су өткізбейтін жергілікті сулы және су өткізбейтін горизонттар кіреді.
Учаскедегі жер асты сулары 0,3-13,2 г/дм3 минералдануы бар тұщы және қатты тұздалған сульфатты-хлоридті, сульфатты-гидрокарбонатты және гидрокарбонатты, жалпы қаттылығы 9 мг-экв/дм3 дейін қатты.
Есепте су тартудың 2-ші және 3-ші белдеулерінің санитарлық қорғау аймағының есебі орындалды.
Жер асты суларының пайдалану қорларын бағалау гидродинамикалық әдіспен пайдаланудың есептік мерзіміне - 10000 тәулікке екі пайдалану ұңғымасынан тұратын су жинауға қатысты деңгейдің төмендеу шамасын айқындау жолымен орындалды. Су алу үздіксіз, мәжбүрлі. Табиғи жағдай бір өткізбейтін шекарасы бар жартылай шектеулі қабат ретінде негізделген. Жұмыс учаскесі бойынша пайдаланудың соңына есептелген төмендету рұқсат етілген төмендету мәнінен аспайды.
Тасқұдық су алу учаскесінде жер асты суларын одан әрі пайдалану ауданның жалпы су балансына және қоршаған табиғи ортаға әсер етпейді.