«Әділетті және прогрессивті Қазақстанның Халықтық Конституциясы үшін» Жалпыұлттық коалициясының мүшелері ҚР Энергетика министрлігінің ұжымымен кездесу өткізді.
Іс-шараға ҚР Парламенті Мәжілісінің депутаттары Марат Башимов пен Павел Казанцев, «Еуразиялық медициналық бірлестігі» басқармасының төрағасы Надежда Петухова, саяси ғылымдар докторы Венера Жексембекова, «AMANAT» партиясы Астана қалалық филиалы атқарушы хатшысының орынбасары Мария Өтебаева және «Respublica» партиясының өкілі Рауан Қалиев қатысты.
Кездесу барысында қатысушылар жаңа Конституция жобасының негізгі ережелерін егжей-тегжейлі баяндап, оның ел болашағы үшін іргелі маңыздылығын атап өтті. Спикерлер конституциялық реформа Әділетті Қазақстанды құру жолындағы қажетті қадам екенін, онда азаматтардың мүдделері мен экономиканың тұрақты дамуы басты басымдыққа айналатынын жеткізді.
Талқылау кезінде ҚР Энергетика министрлігі аппаратының басшысы Айдын Ашуев жаңа Конституция жобасы отын-энергетика кешенін құрылымдық трансформациялау және саланы жоғары технологиялық экономикаға көшіру үшін берік құқықтық негіз қалайтынын атап өтті. Оның айтуынша, ғылым мен инновация мәртебесін бекіту секторды технологиялық жаңартуға және цифрландыруға инвестиция тартуға жаңа мүмкіндіктер ашады.
Экологиялық нормаларға ерекше назар аударылды: Конституция жобасы табиғатқа ұқыпты қарауды конституциялық құрылым негіздерінің деңгейіне көтереді. Бұл өнеркәсіп үшін қатаң заңнамалық негіз қалыптастырып, «таза» технологияларды енгізуді жеделдетеді. Бұдан бөлек, жер мен жер қойнауының Қазақстан халқына тиесілігі туралы норманың сақталуы мызғымас негіз болып қала береді.
Кездесуге қатысушылар конституциялық реформалар ұзақ мерзімді энергетикалық қауіпсіздік пен елдің тұрақты дамуының кепілі болатынын атап өтті.
ҚР Энергетика министрлігі мен «Шелл Қазақстан» компаниясы Ақтөбе облысындағы «Жаңатұрмыс» учаскесінде геологиялық барлау жұмыстарын жүргізу жөніндегі келісімшартқа қол қойды. Құжатқа ҚР Энергетика вице-министрі Ерлан Ақбаров пен «Shell » концернінің Қазақстандағы аға вице-президенті әрі төрайымы Сюзанн Куган қол қойды.
Келісімге сай компания белгіленген аумақта сейсмикалық барлау жұмыстарын жүргізіп, геологиялық деректерді жинап, техникалық бағалау жасайды. Барлық жұмыстар қолданыстағы заңнама талаптарына сәйкес және тиісті рұқсаттар алынғаннан кейін жүзеге асырылады.
«Бұл жоба елдің энергетикалық қауіпсіздігін нығайтуға және көмірсутек қорын ұзақмерзімге ұлғайтуға бағытталған. Сондай-ақ бұл бастама тұрақты экономикалық өсімге де серпін береді», - деді ҚР Энергетика вице-министрі Ерлан Ақбаров.
Ал «Шелл» концернінің Қазақстандағы аға вице-президенті әрі төрайымы Сюзанн Куган: «Бұл құжат «Шелл» компаниясының Қазақстанмен ұзақмерзімді ынтымақтастықты жалғастыруға дайын екенін көрсетеді. Біз тәжірибеміз бен озық технологияларымызға сүйене отырып, геологиялық барлау ісіне және елдің ресурстық базасын кеңейтуге үлес қосамыз», – деді.
Аумағы 1 377 шаршы шақырымды құрайтын «Жаңатұрмыс» учаскесі елдегі перспективалы мұнай-газ бассейндерінің бірінде орналасқан. Жоба аясында 3D сейсмикалық зерттеулер жүргізіліп, терең барлау ұңғымасын бұрғылау мүмкіндігі қарастырылған.
Жобаның ауқымы мен техникалық күрделілігін ескере отырып, келісімшарттың мерзімі 2032 жылға дейін белгіленді. Құжат жетілдірілген үлгілік келісімшарт талаптары негізінде іске асырылады. Келісім кезеңінде «Шелл» компаниясы учаске орналасқан өңірдің әлеуметтік-экономикалық дамуына кемінде 100 млн теңге бөледі.
Айта кетейік, қазіргі уақытта елімізде жер қойнауын пайдалану саласында көмірсутектерді барлау және өндіру бойынша 321 келісімшарт қолданыста.
Мемлекет басшысының тапсырмасына сәйкес, табиғи газдың ресурстық әлеуетін арттыру мақсатында Энергетика министрлігі «QazaqGaz» ҰК» АҚ-мен бірлесіп кешенді геологиялық барлау бағдарламасын іске асыруда. Бағдарлама саланың шикізаттық базасын нығайтып, елдің энергетикалық қауіпсіздігін қамтамасыз етуге бағытталған.
Өткен жылы ұлттық компания Малдыбай, Шалқар, Аққұдық, Солтүстік-2 және Саралжын учаскелері бойынша жер қойнауын пайдалану жөнінде 5 келісімшартқа қол қойды.
Үш жобаға стратегиялық серіктестер тартылды. Ал екі учаскедегі жұмыстар бейінді еншілес ұйымның күшімен жүргізіледі.
Халықаралық ынтымақтастық та кеңейіп келеді. CNPC компаниясымен келісімге қол қойылып, тікелей келіссөздер кезеңі аяқталды. Қазіргі уақытта Солтүстік-1 учаскесі бойынша келісімшарт жасау күтілуде. Сонымен қатар Eni компаниясымен Каменковский учаскесін бірлесіп зерттеу жұмыстары басталды.
Chevron корпорациясымен әріптестік аясында КТ-III учаскесі бойынша 3D-сейсмобарлау деректерін интерпретациялау жұмыстары сәтті аяқталды. Нәтижесінде жоба экономикалық бағалау кезеңіне өтті. Сонымен қатар негізгі магистральдық газ құбырлары бойында жаңа жерасты газ қоймаларын салу бойынша кешенді есеп әзірленді. Бұл елдің энергетикалық тұрақтылығын күшейтуге мүмкіндік береді.
2026 жылы ресурстық базаны игеру қарқыны артады. Жоспарға сәйкес, Мемлекеттік жер қойнауы қорын басқару бағдарламасына 25 жаңа перспективалы учаске енгізіледі.
Елімізде геологиялық зерттеулер мен жер қойнауын пайдалануда белсенді жұмыстар жалғасады. Басым бағыт – CNPC компаниясымен Северный-1 учаскесі, Chevron компаниясымен КТ-III учаскесі бойынша толыққанды келісімшарттарға қол қою және Eni компаниясымен Каменковский учаскесінде геологиялық-геофизикалық зерттеулердің белсенді кезеңіне өту.
Сонымен қатар, іздестіру жұмыстарының географиясы Орталық Каспий маңы, Теңіз және Шу–Сарысу бассейндерінде жер қойнауын геологиялық зерттеуге арналған лицензия алумен кеңейеді. Компания Балқаш шөгінді бассейнінің келешегін егжей-тегжейлі талдап, алдағы геологиялық барлау бағдарламаларын нақтылайды.
Бакуде Әзірбайжан Республикасының Президенті Ильхам Әлиев пен ЕО-ның энергетика және тұрғын үй саясаты жөніндегі комиссары Дан Йоргенсеннің қатысуымен Оңтүстік газ дәлізі Консультативтік кеңесінің 12-ші министрлер отырысы және «жасыл» энергетика бойынша 4-ші министрлер отырысы өтті.
Жиынға 27-ден астам мемлекеттің энергетика ведомствалары мен 49 халықаралық компанияның өкілдері қатысты.
Халықаралық алаңда Қазақстанның атынан ҚР Энергетика вице-министрі Санжар Жаркешов сөз сөйледі. Ол өз баяндамасында Қазақстан мен Әзірбайжан арасындағы энергетика саласындағы өзара іс-қимылдың стратегиялық сипатын атап өтті. Тараптар Оңтүстік газ дәлізінің әлеуетін, оффтейкерлер тарапынан сұранысты, «Баку-Тбилиси-Джейхан» мұнай құбырының жүктемесін және өзге де перспективаларды талқылады.
«Қазақстан Әзірбайжанмен энергетика саласындағы стратегиялық әріптестікті жоғары бағалайды, біз бұл бағытта ынтымақтастықтың жаңа қырларын дамытудың зор әлеуетін көріп отырмыз. Қазақстан, Әзірбайжан және Өзбекстан арасындағы «жасыл» энергияны өндіру мен беру жөніндегі ауқымды жоба бойынша уағдаластықтарымызды ерекше атап өткім келеді. Мемлекет басшылары қол қойған келісім «жасыл» инвестицияларды тарту арқылы шығарындыларды азайту жөніндегі экологиялық мақсаттарымызға қол жеткізуге ықпал етеді», - деді Санжар Жаркешов.
Жоба институционалдық тұрғыдан ресімделіп үлгерді: бірлескен кәсіпорын құрылып, оны ратификациялау процедуралары басталды.
Қасым-Жомарт Тоқаевқа еліміздегі отын-энергетика кешенінің жағдайы, негізгі жобаларды жүзеге асыру барысы және секторды одан әрі дамыту жоспары жөнінде есеп берілді.
Президентке мұнай саласында орнықты динамика сақталып тұрғаны айтылды. Сондай-ақ Мемлекет басшысына мұнай өңдеуді ұлғайту жоспары баяндалды. Сол арқылы Шымкент мұнай өңдеу зауыты жылына – 6-дан 12 миллион тоннаға, Атырау мұнай өңдеу зауыты – 5,5-тен 6,7 миллион тоннаға және Павлодар мұнай-химия зауыты 5,5-тен 9 миллион тоннаға дейін өндірістік қуатын арттырады.
Ерлан Ақкенженов 2029 жылға дейін салынатын жаңа энергетикалық нысандар жайында мәлімет берді. Биыл Алматы қаласында екінші жылу электр орталығының құрылысы аяқталады. Сонымен қатар Қызылорда мен Түркістан облыстарында бу-газ қондырғылары базасында электр станциясы бой көтереді. Бұдан бөлек, «Көмір өндіруді дамыту» ұлттық жобасының әзірлену барысы туралы ақпарат ұсынды.
Кездесу соңында Президент отын-энергетика секторын одан әрі дамыту, соның ішінде мұнай-газ, мұнай-газ химиясы және электр энергиясы салаларында жоспарланған жобаларды уақтылы әрі сапалы жүзеге асыру бойынша бірқатар тапсырма берді. Мемлекет басшысы өндірістік нысандардың тиімділігін арттыру үшін цифрлық шешімдер мен жасанды интеллект технологияларын белсенді түрде енгізу маңызды екеніне тоқталды.
Қазақстан Республикасы Энергетика министрлігі елдің ұзақмерзімді энергетикалық тәуелсіздігін қамтамасыз ету мақсатында энергия жүйесін жаңғыртып, жаңа генерациялау қуаттарын іске қосу бағытында кешенді жұмыстар жүргізуде.
Ұлттық электр желісінің сенімді әрі тұрақты жұмысын қамтамасыз ету үшін «KEGOC» АҚ жаңа қуаттарды енгізуге бағытталған бірқатар ауқымды жоспарлармен үйлестірілген жобаларды жүзеге асыруда.
Соның ішінде Батыс Қазақстанның энергия жүйесін Біртұтас электр энергетикалық жүйесімен (БЭЖ) біріктіру – стратегиялық маңызы бар негізгі бағыттардың біріне айналды. Жоба аясында батыс аймақ республика аумағы арқылы БЭЖ-дің негізгі бөлігімен қосылады. Бұл шешім батыс өңірлердің энергетикалық қауіпсіздігі мен тәуелсіздігін қамтамасыз етеді. Сонымен қатар солтүстік және оңтүстік аймақтар арасындағы қуат теңгерімсіздігін өтеу үшін маневрлік генерацияны тиімді пайдалануға мүмкіндік береді. Жоба шеңберінде ұзындығы 600 шақырымнан асатын 500 кВ электр беру желісі салынады. Жоспарға сәйкес, құрылыс жұмыстары 2027 жылдың желтоқсан айында аяқталуы тиіс.
Отандық БЭЖ-дің Оңтүстік аймағының электр желісін күшейту бағытында «Солтүстік–Оңтүстік» транзитінің «Алматы-Жамбыл» учаскесінде өткізу қабілетін 440 МВт-қа арттыру жобасы іске асырылуда. Бұл жаңа газ электр стансалары мен жаңартылатын энергия көздерін (ЖЭК) энергия жүйесіне интеграциялауға жағдай жасайды. Жоба аясында жалпы ұзындығы 475 шақырым болатын екі 500 кВ электр желісі салынады. Нысанды пайдалануға беру 2027 жылдың маусымына жоспарланған.
Сонымен қатар елорданы энергиямен қамтудың сенімділігін арттыруға ерекше назар аударылуда. Астананы сыртқы электрмен жабдықтау сызбасын күшейту жобасы аясында жаңа 500 кВ цифрлық қосалқы станса салу көзделген. Бұл мегаполистің электр энергиясына деген сұранысын қамтамасыз етіп, жаңа тұтынушыларды қосуға мүмкіндік береді.
Қазақстанның Біртұтас электр энергетикалық жүйесінің транзиттік әлеуетті мен өткізу қабілетін арттыру үшін «Солтүстік–Оңтүстік» тұрақты ток желісі салынады. Жоба жүзеге асқан жағдайда электр энергиясын тасымалдау көлемі 2 000 МВт-қа дейін ұлғаяды. Бұл жаңартылатын энергия көздерін жүйеге тиімді қосуға және жүктеме артқан кезеңде энергожүйенің тұрақтылығын сақтауға септігін тигізеді.
Сонымен қатар «Алматы мен Жетісу облыстарының электр желілерін дамыту» жобасы іске асырылады. Жоба аясында екі өңірдің энергия тораптары 220 кВ әуе желілері арқылы қосылады. Жалпы ұзындығы 400 шақырым болатын желі салынып, өңірлерде электрмен жабдықтау сенімділігі күшейтіледі.
Алдағы уақытта Қарағанды қаласында 500 кВ қосалқы станса салу және «Қарағанды – Астана» бағытында 500 кВ электр желісін тарту жоспарланып отыр. Сонымен қатар «Қарағанды-Жезқазған-Қызылорда-Шымкент» жобасын іске асыру, Батыс энергия торабын күшейту және «Батыс–Оңтүстік» тұрақты ток желісін салу көзделген.
Жалпы, 2035 жылға дейін 6,6 мың шақырым жаңа электр желісін іске қосу және 10,5 мың шақырым қолданыстағы желілерді қайта жаңғырту жоспарланған.
Барлық жобалар энергия жүйесін жоғары кернеулі желілер арқылы толық сақиналауды аяқтауға бағытталған. Нәтижесінде Ұлттық электр желісінің нысаналы топологиясы қалыптасады. Генерация көздерін дамыту шараларымен қатар елдің толық энергетикалық қауіпсіздігін қамтамасыз етіп, экономиканың тұрақты өсіміне жол ашады.
Энергетика вице-министрі Ерлан Ақбаров елдегі ірі көмір өндіруші компанияларымен кеңес өткізді. Жиында Президенттің V Ұлттық құрылтайда тапсырған міндеттерін орындау барысы талқыланды.
Кездесудің басты тақырыбы – көмір генерациясын дамытуға арналған жаңа Ұлттық жобаны әзірлеу болды. Жоба 33 млрд тоннадан астам қоры бар көмірді Қазақстан үшін стратегиялық маңызды ресурс ретінде бекітуге бағытталған.
Вице-министрдің айтуынша, жоба тек электр энергиясын өндірумен шектелмейді. Жоба саланы кешенді дамытуға негізделеді. Осы арқылы инвестиция тарту, отын-логистикалық инфрақұрылымды жаңғырту, экологиялық технологияларды енгізу және кадрлық әлеуетті күшейту көзделіп отыр.
Қазіргі болжам бойынша, 2032 жылға қарай жаңа жобалар үшін энергетикалық көмірге деген сұраныс жылына 19 млн тоннадан асады. Сондықтан өндіріс қуатын жедел арттыру қажеттігі туындап отыр.
Кеңес барысында «Тау-кен өндіруші және тау-кен металлургиялық кәсіпорындардың республикалық қауымдастығының» атқарушы директоры Николай Радостовец, «Богатырь Көмір» ЖШС бас директоры Евгений Мастернак және «Шұбаркөл Көмір» АҚ-ның өндіріс жөніндегі директоры Павел Чувашев баяндама жасады. Олар өндірістік қуатты ұлғайту жоспарларын ұсынып, саланы цифрландыру мен инвестициялық бағдарламаларға ерекше назар аударды.
Атап айтқанда, «Богатырь Көмір» ЖШС 2024 жылғы 42,7 млн тонна өндіріс көлемін 2026 жылға қарай 45,2 млн тоннаға дейін, ал 2032 жылға қарай 56,5 млн тоннаға жеткізуді жоспарлап отыр. Компания 2032 жылға дейін ЦТТ (циклді-толассыз технология) нысандарын салуға, техника алуға және өндірісті жаңғыртуға 360 млрд теңге бағыттайды. Сонымен бірге, тиімділік пен қауіпсіздікті арттыру үшін ЦТТ-ның MES жүйесі және жүк ағындарын оңтайландыру құралдары енгізілуде.
«Шұбаркөл Көмір» АҚ-та өндірісті ұлғайтуға дайын екенін мәлімдеді. Компания 2026 жылы көмір өндіру көлемін 16,1 млн тоннаға дейін арттыруды көздейді. 2026-2032 жылдарға арналған инвестициялық стратегия аясында 95,5 млрд теңге техникалық қайта жарақтандыруға және цифрлық технологияларды енгізуге бағытталады. Жоспарда ЦТАК-2 (циклді-толассыз аршу кешені) құрылысының екінші кезеңін іске асыру, 49,4 млрд теңгеге жабдықтар паркін жаңарту, сондай-ақ Hovermap жүйесін және роботтандырылған автоаударғыштарды (самосвал) енгізу қарастырылған.
Кеңесті қорытындылаған Ерлан Ақбаров жартылай вагондар паркін кеңейту мен теміржол инфрақұрылымын жаңғыртуды қатар жүргізудің маңызын атап өтті. Бұл отын жеткізілімін тұрақты қамтамасыз етіп, елдің энергетикалық қауіпсіздігін нығайтуға мүмкіндік береді.
ҚР Энергетика министрлігінің кеңейтілген алқа отырысында отын-энергетика кешенінің 2025 жылғы ауқымды цифрлық трансформациясы қорытындыланып, Мемлекет басшысының бастамасымен Цифрландыру және жасанды интеллект жылы деп жарияланған 2026 жылға арналған стратегиялық басымдықтар таныстырылды.
2025 жылы цифрлық трансформацияның мемлекеттік саясаты аясында Энергетика министрлігі ОЭК-тің негізгі процестерін цифрландыру бойынша жүйелі жұмыс жүргізіп, бірқатар басым сервистерді енгізді: біріңғай цифрлық ортада жылыту маусымына дайындықты мониторингілеу жүйесі, электр станцияларының тарифтерін бекітуді автоматтандыру, сондай-ақ мұнай мен сұйытылған газды бөлудің ашық құралдары іске қосылды. Ведомствоның мемлекеттік функциялары аясында құрылған цифрлық шешімдер базасы жоспарлы түрде ауқымданып, өнеркәсіптік пайдалануға енгізіледі.
Цифрландыру және жасанды интеллект жылына сәйкес, «Digital Qazaqstan» стратегиясы аясындағы негізгі бағыт саланы басқарудың бірыңғай цифрлық контурын қалыптастыру болмақ. Бұл процесс электр және мұнай-газ инфрақұрылымы нысандарының «цифрлық егіздерін» құруды, операциялық процестердің вертикальді онлайн-мониторингін енгізуді және мұнай мен мұнай өнімдерінің өтпелі қадағалануын қамтамасыз етуді қамтиды.
Цифрлық модельдер негізінде ОЭК дамытудың интеграцияланған мастер-жоспарын әзірлеу салаларды синхрондауға, сұранысты дәл болжауға және технологиялық жүйелердің киберқорғанысына ерекше назар аудара отырып, инвестициялық тәуекелдерді бағалауға мүмкіндік береді.
Осы трансформацияның қорытындысы Министрлік пен сала субъектілерінің деректерге негізделген проактивті басқаруға көшуі болмақ, бұл елдің бүкіл энергетика жүйесінің жоғары ашықтығын, апаттылықтың төмендеуін және операциялық тиімділіктің артуын қамтамасыз етеді.
ҚР Энергетика министрлігінің кеңейтілген алқа отырысында 2025 жылғы жаңартылатын энергия көздері (ЖЭК) секторының нәтижесі мен алдағы жоспары жарияланды. Бұл елдің «жасыл» энергетикаға көшу бағытындағы стратегиясын көрсетеді.
Қазіргі таңда елде 162 жаңартылатын энергия нысаны жұмыс істеп, жалпы қуаты 3,5 ГВт-ты жеткен. 2025 жылдың қорытындысы бойынша елдің жалпы генерациясында жаңартылатын энергияның үлесі 7%-ға жетті. Өткен жылы Қарағанды, Ақтөбе, Маңғыстау, Ұлытау және Жетісу өңірлерінде 9 жаңа станса іске қосылып, жалпы қуаты 503 МВт болды.
Энергетика министрінің айтуынша, ЖЭК нысандарының нақты өндірген электр энергиясы 8,6 млрд кВт/сағ жетіп, жоспардан 19,4%-ға асты.
2025 жылы Қостанай облысында гигаваттық энергияны жинақтау жүйесімен жабдықталған жел электр стансасын салу бойынша ел тарихындағы алғашқы аукцион өтті. Сонымен қатар, Түркістан облысында 300 МВт қуаттағы күн электр стансасын салу үшін қытайлық Energy China компаниясымен келісім жасалды.
«2026 жылы жасыл энергия өндірісін 8,8 млрд кВт.сағ-қа дейін арттыруды және жалпы қуаты 245 МВт болатын10 жаңа жобаны іске қосуды жоспарлап отырмыз. Олардың ішінде 4 жел, 5 күн және 1 су электр стансасы бар», - деді Е. Ақкенженов.
2026 жылы Қазақстанда «Баламалы энергия көздерін дамыту туралы» заң қабылданып, сутегі энергетикасын дамыту бойынша 2040 жылға дейінгі тұжырымдамасы жаңартылады. Сонымен қатар, заманауи энергия жинақтау жүйелерімен жабдықталған жел электр стансалары жобалары бойынша халықаралық серіктестік нығайтуды жалғастырады.
ҚР Энергетика министрлігінің кеңейтілген алқа отырысында Ерлан Ақкенженов электр энергетикасы саласының өткен жылғы жұмысын қорытындылап, 2026 жылға арналған маңызды міндеттерді бекітті. Жоспарға сәйкес, елдің энергетикалық қауіпсіздігін нығайту басты мақсат болып отыр.
2025 жылы электроэнергия өндіру көлемі 123,1 млрд кВт/сағ жетіп, жоспардан 4,4%-ға асты. Сонымен қатар, дәстүрлі генерацияға 166 МВт жаңа қуат қосылды.
Күрделі жөндеу науқанына бөлінген 411 млрд теңге есебінен 10 энергетикалық блок, 63 қазандық және 39 турбина жөнделіп, 17 мың км желі жаңартылды. Бұл жылыту маусымының тұрақты өтуін қамтамасыз етіп, ЖЭО-дың тозуын 64%-дан 61%-ға дейін төмендетті.
«Ағымдағы жылы электроэнергия өндіру көлемін 126,5 млрд кВт/сағ дейін арттыру жоспарланып отыр. Елдің энергетикалық қуаты 2,4 мың МВт жаңа дәстүрлі генерация есебінен нығаяды: Түркістандағы газ-турбиналық қондырғы – 1000 МВт, Қызылордадағы – 240 МВт, Алматыдағы ЖЭО-2 және ЖЭО-3 – 1101 МВт, сондай-ақ Атырау мен Текелідегі қуаттар кеңейтіледі», – деді Ерлан Ақкенженов.
Министрліктің стратегиялық басым бағыты – Президент тапсырмасына сәйкес, көмір генерациясын дамыту жөніндегі Ұлттық жобаны іске асыру, ол жалпы қуаты 7,6 ГВт болатын жобаларды қамтиды.
Сонымен қатар, 2026 жылы ағымдағы инфрақұрылымды қолдау мақсатында күрделі жөндеу науқаны жүргізіледі: 9 энергетикалық блок, 55 қазандық, 51 турбина жөнделіп, 17,1 мың км электр желісі жаңартылып, 377 км жылу желісі ауыстырылады. Бұл жабдықтың тозуын тағы 2%-ға төмендетіп, тұтынушыларға сенімді энергия жеткізуді қамтамасыз етеді.