Акцияның негізгі мақсаты жағалау аймақтары мен су айдындарын тазалау, сондай-ақ қоршаған ортаны қорғау және экологиялық мәдениетті дамыту туралы қоғамның хабардарлығын арттыру болды.
Іс-шараларға шамамен 36 мың адам қатысты, оның ішінде үкімет өкілдері, студенттер, еріктілер және аймақтардың мүдделі тұрғындары.
Акция аясында өзен мен су айдындарының жағалауларын кең көлемде тазалау жүргізілді. Қатысушылар 1,5 мың тонна қалдық жинап, шығарды, бұл оларға жағалау аймақтарының айтарлықтай аумақтарын тазалауға және су айдындарының одан әрі ластануына жол бермеуге мүмкіндік берді.
Акция нәтижесінде:
* 663 гектар жағалау аумақтары тазартылды;
* 810,7 тонна тұрмыстық қалдықтар қайта өңдеуге жіберілді.
«Таза жағалау» акциясы «Таза Қазақстан» бастамасының жүйелі жұмысының бөлігі болып табылады және азаматтар арасында экологиялық жауапкершілікті насихаттайды, табиғатқа қамқорлық жасау мәдениетін дамытады және қоршаған ортаны жақсартады.
Ұқсас іс-шаралар еліміздің барлық аймақтарында өткізіле береді.
Бірнеше жыл бұрын басталған Пржевальский жылқысын Қазақстанға қайтару бағдарламасы бүгінде жаңа кезеңге өтті.
«Алтын Дала» резерватына жеткізілген жылқылар дала жағдайына бейімделіп келеді. Ал биыл олардың Қазақстанда алғашқы төлі дүниеге келді. Бұл — жануарлардың жаңа ортаға жерсінуінің маңызды көрсеткіштерінің бірі.
Бағдарламаның мақсаты тек жылқыларды әкелумен шектелмейді. Негізгі міндет — тарихи мекенінде еркін тіршілік ететін және табиғи жолмен көбейетін тұрақты популяция қалыптастыру.
Пржевальский жылқысын Қазақстанға қайтару қалай жүріп жатыр, қанша жылқы жеткізілді және алдағы жоспар қандай?
Негізгі деректерді карусельге жинадық.
Бүгін Екібастұз қаласында Қазақстан Республикасының экология және табиғи ресурстар вице-министрі Ж.Әлиев Павлодар облысының тұрғындарымен және үкіметтік емес ұйымдардың өкілдерімен кездесуі өтті, оның барысында өзекті экологиялық мәселелер қаралып, азаматтардың өтініштері бойынша түсіндірмелер берілді.
Павлодар облысының экологиялық проблемаларын кешенді шешу жөніндегі 2025–2029 жылдарға арналған Жол картасы іске асырылуда, оған 23 іс-шара енгізілген.
Сонымен қатар шығарындылар мониторингінің автоматтандырылған жүйесін енгізу жұмыстары жүргізілуде. Өңірде АМЖ орнату талаптарына 15 кәсіпорын жатады, олардың 12-сінде жүйелер қазірдің өзінде орнатылған.
Қазіргі уақытта 8 кәсіпорынның деректері Қоршаған орта мен табиғи ресурстардың жай-күйі туралы Ұлттық деректер банкіне берілуде.
2026 жылғы деректер бойынша облыстың мемлекеттік орман қоры жерлерінің жалпы ауданы 478,8 мың га құрайды, оның 312,1 мың гектары орманмен көмкерілген.
Ормандарды молықтыру мақсатында 2021 жылдан бері Павлодар облысында 101,3 млн көшет 19,7 мың га алқапқа отырғызылды.
Халықтың «Таза Қазақстан» республикалық акциясына қатысуы маңызды рөл атқарады.
Бастама аясында облыста 24 экологиялық іс-шара өткізілді, 79 мың тоннадан астам қалдық жиналды, 23 мыңнан астам аумақ тазартылып, 32 мыңға жуық ағаш отырғызылды.
Экологиялық акцияларға 427 мыңнан астам адам қатысты.
Жыл басынан бері тек Павлодар облысында Telegram-чат-боты @TazaQazBot арқылы 524 өтінім келіп түсті: 492-сі орындалды, 23-і орындалу үстінде, 9 өтінімнің күші жойылды.
Жалпы, Павлодар облысындағы экологиялық ахуал бақылауда.
Өз сөзінде вице-министр айтып өткендей экологиялық жүктемені азайту, кәсіпорындарды жаңғырту және қоршаған ортаның сапасын жақсарту жұмыстары жүйелі негізде жалғасады.
Іс сапар барысында вице-министр азаматтардың жеке қабылдауын және өңірлік бұқаралық ақпарат құралдарының өкілдеріне брифинг өткізді және бір қатар өнеркәсіптік нысандарға барды, атап өткенде «Energy Solutions Center» ЖШС, Екібастұз ЖЭО және «Богатырь» көмір разрезі.
«Таза жағалау» экологиялық акциясы аясында 29 тамызда жағалаулар мен су айдындарына жақын аумақтарды тазалау үшін тазалық күндері жоспарланған.
Біз тұрғындарды, еріктілерді, ұйымдардың өкілдерін және барлық мүдделі азаматтарды тазалық күндеріне қатысып, таза қоршаған ортаны сақтауға үлес қосуға шақырамыз.
Жағалауларымызды таза ұстау барлығының қатысуынан басталады!
Ұйымдастырушылар: ҚР Экология және табиғи ресурстар министрлігі, облыстар, Астана, Алматы және Шымкент ққ. әкімдіктері
Қарақұйрық — Қазақстанның шөл және шөлейт аймақтарына бейімделген ең шапшаң жануарлардың бірі. Қауіп төнгенде оның жылдамдығы сағатына 60 шақырымнан асады.
Оны алыстан-ақ тануға болады: денесі жеңіл, аяқтары жіңішке әрі ұзын, ал аталықтарының қара түсті иілген мүйіздері бар. Жаздың аптап ыстығына да, қыстың суығына да төзімді.
Қарақұйрық көбіне ашық кеңістікті мекендейді. Мұндай жерде жасырынатын орын аз. Сондықтан қауіптен құтылудың басты жолы — жылдамдық пен сақтық.
Бір кездері Қазақстанның шөлді өңірлерінде кең таралған қарақұйрық саны адам әрекеті мен заңсыз аулаудың салдарынан азайған.
Бүгінде қарақұйрық Қазақстанның Қызыл кітабына енгізілген және мемлекет қорғауында.
«Таза Қазақстан» республикалық экологиялық бастамасы аясында Алматы қаласында қалдықтарды заңсыз орналастыру орындарын анықтау және жою бойынша жүйелі жұмыстар жалғасуда. Мониторинг жұмыстарын Экология департаментінің мамандары жергілікті атқарушы органдармен бірлесіп жүргізуде.
"Қазақстан Ғарыш Сапары "ҰК" АҚ Геосервисінің деректеріне сәйкес 2026 жылы Алматы қаласының аумағында рұқсат етілмеген қоқыс үйінділері тіркелген жоқ. "Қазақстан Ғарыш Сапары "ҰК" АҚ геосервисінің жұмысы жалғасуда және тұрақты бақылауда.
2026 жылдың 8 айында Алматы қаласы бойынша экология департаменті жоспардан тыс тексеру барысында жергілікті өзін өзі басқару органдарының 6 лауазымды тұлғасын әкімшілік жауапкершілікке тартты.
Департамент 1 081 250 теңге сомасына әкімшілік айыппұл салды, қалғандары СМСАП-қа жіберілді.
Бүкілхалықтық «Таза Қазақстан» экологиялық акциясы еліміз бойынша миллиондаған адамды жұмылдырып, аумақтарды тазалау, көгалдандыру, экологиялық ағарту шараларын жүйелі түрде өткізіп келеді. Үкіметтің атап өткеніндей, «Таза Қазақстан» — бұл бір реттік акция емес, ол күнделікті өмірдің мәдениетіне айналуға тиіс. Бұл бағытта барлық халықтық қауымдастықтың атқарып отырған жұмыстары айрықша маңызды: қалдықтарды бөлек жинауды енгізу, қайта өңдеуді ынталандыру, ұжымдық еріктілік және экологиялық білім беру тәжірибесін дамыту.
2026 жылғы 27 тамызда «Қазақстан Орманы» ЖШС орман питомнигінің аумағында Қазақстан Республикасының Экология және табиғи ресурстар министрі Е.Нысанбаевтың және Ақмола облысының әкімі М.Ахметжановтың қатысуымен көшпелі кеңес өтті. Мемлекеттік органдар мен орман шаруашылығы мекемелерінің өкілдері питомниктік базаны дамыту, отырғызу материалдарының сапасы, сондай-ақ ормандарды қалпына келтіру және көгалдандыру жұмыстарына жеке сектордың қатысу мәселелерін талқылады.
Қатысушыларға питомниктің өндірістік инфрақұрылымы таныстырылды. Жобаның жалпы алаңы 485 гектарды құрайды, оның 85 гектары суарумен қамтамасыз етілген. Көлемі 12 мың текше метр су жинақтағыш салынған. Алаң жылына 50 миллионға дейін орман және сәндік дақылдардың көшеттері мен екпе көшеттерін өсіруге есептелген.
«Орманды тұрақты қалпына келтіру жұмыстары ағаш отырғызу сәтінен емес, одан әлдеқайда ертерек – сапалы тұқымнан, дұрыс өсіруден және жергілікті жағдайларға бейімделген ағаш түрлерін таңдаудан басталады. Бұған екпелердің жерсінуі, оларды күтіп-баптауға жұмсалатын шығындар және түпкілікті нәтиже тікелей байланысты», – деп атап өтті Е. Нысанбаев.
Ормандарды қалпына келтіру және орман өсіру мәселелері Мемлекет басшысы мен Премьер-Министрдің ерекше бақылауында.
Президенттің мемлекеттік орман қоры аумағында 2 миллиард ағаш отырғызу жөніндегі тапсырмасы аясында бүгінгі таңда 1 миллион 74 мың гектар алаңға шамамен 1 миллиард 648,4 миллион көшет отырғызылды.
Қазақстанда 243 мемлекеттік орман питомнигі жұмыс істейді, олар жыл сайын 220 миллионға дейін отырғызу материалын өсіреді. Ормандарды одан әрі молықтыру, елді мекендерді көгалдандыру және жерлердің деградациясына қарсы күрес өңірлердің жағдайларына бейімделген сапалы көшеттер мен екпе көшеттерге тұрақты сұранысты қалыптастырады.
«Қазақстан Орманы» орман питомнигі бұл міндетті шешуге жеке сектордың қатысу мүмкіндіктерін көрсетіп отыр және елдің орталық және солтүстік өңірлеріндегі осындай ауқымдағы алғашқы питомник болып табылады.
Мұндай алаңдар өңірлерді отандық аудандастырылған отырғызу материалдарымен қамтамасыз етіп, екпелердің жерсіну деңгейін арттыруға, орманды қайта қалпына келтіруге жұмсалатын шығындарды азайтуға, жаңа жұмыс орындарын құруға және импорттық көшеттерге тәуелділікті төмендетуге мүмкіндік береді.
Саланың ұзақ мерзімді даму моделіне де ерекше назар аударылды. Сатып алудың болжамды әрі тұрақты тетіктері қалыптасқан жағдайда жеке инвестициялар мемлекеттің мүмкіндіктерін толықтырып, отырғызу материалдарының тапшылығы тәуекелін азайта алады. Дамыған инфрақұрылым орман офсеттік жобаларын іске асыруға және экожүйелерді қалпына келтіруді қаржыландыруға жағдай жасайды. Ақмола облысының тәжірибесі табиғи-климаттық ерекшеліктерін ескере отырып, басқа өңірлерде де зерделеніп, бейімделуі мүмкін.
Бүгін Азаматтарды қабылдау орталығында Қазақстан Республикасы Экология және табиғи ресурстар министрі Е.Нысанбаевтың азаматтарды жеке қабылдауы өтті.
Кездесу оффлайн және онлайн режимінде болды.
Қарағанды облысынан кездесуге «Благо-Дарю» қоғамдық бірлестігінің өкілдері Балқаш қаласы мен Балқаш көлі үшін маңызды қоғамдық және экологиялық маңызы бар мәселелерді көтеруге келді.
«Nomad Green Tech» ЖШС жобасының негізін қалаушы А. Достанов Алматы қаласынан көпфункционалды материалдарды ала отырып, күл қалдықтарын қайта өңдеу технологиясы бойынша жобаны ұсынды.
Қоғам қайраткері Е. Оразалинов онлайн форматта өткен кездесуде өңірлік экология департаменттері өкілдерінің барлық экологиялық мәселелер бойынша қоғамдық тыңдауларға міндетті түрде қатысуы мәселесін қарастыруды ұсынды.
Барлық сұрақтарға жеке қабылдауға қатысушылар егжей-тегжейлі түсініктеме алып, Министр тиісті құрылымдық бөлімшелер басшыларына тапсырмалар берді.
Қазақстан Республикасының Экология және табиғи ресурстар министрлігі мен Private Company «First Carbon Group Ltd.» орман-климаттық жобалар және көміртек бірліктері саласындағы ынтымақтастық туралы өзара түсіністік туралы меморандумға қол қойды.
Құжат орман екпелерін құру, деградацияға ұшыраған жерлер мен экожүйелерді қалпына келтіру, парниктік газдардың сіңірілуін ұлғайту, көміртек бірліктерін қалыптастыру, сондай-ақ халықаралық климаттық және инвестициялық қаржыландыруды тарту жобаларын іске асыруға мүмкіндік беретін негізді қалыптастырады.
Осы Меморандум шеңберінде кейіннен ауқымын кеңейту мүмкіндігімен шамамен 100 мың гектар аумақта жасанды ормандар құру көзделеді.
Жалпы, «Орталық Азияның Жасыл белдеуі» бастамасын іске асыру шеңберінде еліміздің аумағында 1 млн гектардан астам жерде орман екпелерін құру жоспарлануда.
Аталған бастаманы іске асыру Қазақстанның орман шаруашылығын дамыту үшін стратегиялық маңызға ие. Мұндай тәсіл инвестициялар тарту есебінен орман алқаптарын ұлғайтуға, заманауи технологияларды енгізуге және елдегі экологиялық жағдайды жақсартуға мүмкіндік береді.
Меморандумға қол қою Қазақстанда орман-климаттық жобаларды іске асырудың жүйелі тәсілін қалыптастыру жолындағы қадамдардың бірі болып табылады. Бұл ретте орман экожүйелерін қалпына келтіру және кеңейту табиғатты қорғау, климаттық және инвестициялық міндеттерді қатар қамтитын бағыт ретінде қарастырылады.
Миф.
Бір адамның әрекеті ештеңені өзгерте алмайтындай көрінуі мүмкін: бір пакет, бір бөтелке, қоқыс жәшігіне жетпей қалған бір қоқыс — мұның өзі тұтас қаланың экологиясына әсер ете ме?
Шын мәнінде, қоғамның экологиялық мәдениеті дәл осындай күнделікті таңдаулардан қалыптасады.
Қалдықтарды сұрыптау, табиғат аясында демалғаннан кейін қоқыс қалдырмау, су мен электр энергиясын үнемдеу, экологиялық акцияларға қатысу, заңсыз қоқыс орындары мен басқа да заңбұзушылықтар туралы хабарлау — қоршаған ортаға әсер етудің нақты жолдары.
Сонымен қатар, Қазақстан Республикасының Экологиялық кодексі азаматтардың қоршаған ортаны қорғауға қатысты шешімдер қабылдауға қатысуға, экологиялық ақпарат алуға және қоғамдық тыңдауларға қатысуға құқықтарын бекітеді.
«Таза Қазақстан» бастамасы да жеке жауапкершіліктің ортақ іске ұласқанда нәтижесі қаншалықты маңызды болатынын көрсетеді. 2025 жылы еліміз бойынша экологиялық іс-шараларға шамамен 6,9 млн адам қатысып, 1,1 млн гектар аумақ тазартылды.
Бір адам бір күнде бүкіл қаланы тазалай алмайды.
Бірақ ол өзінен бастап, өзгелерге үлгі бола алады.
Қаланың экологиясы алыстан емес, әрқайсымыздың таңдауымыздан басталады.
Миф немесе шындық? Жауабы анық: бір адам өзгеріске әсер ете алады. Ең бастысы — «менен ештеңе өзгермейді» деп ойламау.