Денсаулық сақтау министрлігі Медициналық мамандықтар бойынша қосымша білім беру ұйымдарының тізбесін қалыптастырудың жаңа қағидаларын бекітті.
Қабылданған шаралар медициналық кадрларды даярлау сапасын арттыруға және білім беру алаңдарын бақылауды күшейтуге бағытталған.
Енді ұйымдардың тізбесін уәкілетті орган: дәрігерлерді оқытуды жүзеге асыратын заңды тұлғалар үшін және орта медициналық персоналды даярлауды қамтамасыз ететін ұйымдар үшін екі бағыт бойынша бөлек қалыптастыратын болады.
Тізбеге енгізудің міндетті шарты қосымша медициналық білім беру бағдарламаларын іске асыру ұйым қызметінің түрлеріне кіретінін растайтын құқық белгілейтін құжаттардың болуы болып табылады.
Жаңа талаптар білім беру орталықтарының инфрақұрылымы мен ресурстық қамтамасыз ету өлшемшарттарын едәуір күшейтеді. Міндетті аккредиттеуден, бекітілген оқу бағдарламаларынан және халықаралық ақпараттық дерекқорларға қол жеткізуден басқа, ұйымдар қосымша шарттарға сай болуы керек.
Олардың ішінде - білім беру қызметіне лицензияның және (немесе) ғылыми ұйым мәртебесінің, өзінің клиникалық базасының не тыңдаушыларды практикалық даярлау үшін аккредиттелген медициналық ұйымдармен шарттардың болуы. Сондай-ақ заманауи симуляциялық жабдықтың, зертханалық базаның, компьютерлік технологиялардың міндетті түрде болуы және мемлекеттік органдардың бірыңғай көлік ортасына қосылуы көзделген.
Денсаулық сақтау министрлігі көшпелі тексерулерді қоса алғанда, ұйымдар қызметінің жүйелі мониторингі арқылы тізбені тұрақты өзектендіруді қамтамасыз етеді.
«Біз мәлімделген материалдық-техникалық база мен клиникалық ресурстардың нақты жағдайға сәйкес келетініне көз жеткізуіміз керек. Бұл медициналық мамандарды даярлаудың тиісті деңгейін қамтамасыз ете алмайтын ұйымдардың тізбесінде болуын болдырмауға мүмкіндік береді», — деп атап өтті ведомствода.
Жаңа нормаларды енгізу білім беру орталықтарын іріктеудің ашық жүйесін қалыптастыруға мүмкіндік береді және медицина қызметкерлерінің қажетті ғылыми әлеуеті, заманауи жабдықтары және толыққанды клиникалық базасы бар ұйымдарда ғана біліктілігін арттырудан өтуін қамтамасыз етеді деп күтілуде.
Қабылданған өзгерістер денсаулық сақтау жүйесінің кадрлық әлеуетін нығайтуға және халыққа медициналық көмектің сапасын арттыруға бағытталған.
Бірнеше күн бұрын Жақсы ауданының Новокиенка ауылында қайғылы жағдай орын алды: жұмысшы трактордың астына түсіп қалды. Политравма диагнозымен өте ауыр халдегі зардап шегуші жедел жәрдеммен аудандық ауруханаға жеткізілді.
Пациент түскен сәттен бастап әрбір минут есепте болды. Ер адамның жағдайы өміріне қауіпті деп бағаланды. Жансақтау бөлімінде дереу диагностика жүргізіліп, шұғыл шаралар басталды. Хирургтер ішкі қатты қан кетуді тоқтатып, бауырды тікті. Өкпенің жұмысын қалпына келтіру үшін плевра қуысына дренаж орнатылды. Сонымен қатар, сыртқы бекіту аппаратының көмегімен жамбас сүйектері тұрақтандырылды.
Осындай жедел әрекеттердің арқасында пациентті критикалық күйден шығарып, жағдайын бірқалыпты ұстау мүмкін болды. Алайда, жарақаттардың ауырлығы келесі, бұдан да күрделі кезеңді — жамбас сүйектерін толық реконструкциялауды талап етті.
Әдетте мұндай күрделілік деңгейіндегі оталар тек облыстық орталықтарда немесе республикалық институттарда жасалады. Бірақ пациенттің жағдайы шұғыл көмекті дәл сол жерде көрсетуді қажет етті.
Травматология институтының мамандарымен телемедицина арқылы өткізілген консилиумнан кейін, Жақсы ауруханасының дәрігерлері батыл шешім қабылдады: қашықтықтан кураторлық бақылау арқылы отаны өздері жасауға бел байлады.
Бұл күрделі ота аудан тарихында тұңғыш рет жасалды. Бес маманнан тұратын бригада 7 сағат бойы жамбас сүйектерін қайта жинап шықты. Бұл жоғары шеберлік пен зор жауапкершілікті талап ететін өте нәзік жұмыс болды.
Бүгінгі таңда дәрігерлердің нағыз керемет жасағанын айтуға болады. Пациенттің жағдайы тұрақты, орташа ауыр дәрежеде деп бағалануда. Ең бастысы — ер адамның қимыл-қозғалыс белсенділігі қалпына келді.
Қайғылы жағдайдың алдын алу медицина қызметкерлерінің үйлесімді жұмысының, заманауи телемедицина технологияларының және аудандық дәрігерлердің ең қиын сәтте жауапкершілікті өз мойнына алуға дайындығының арқасында мүмкін болды. Бұл оқиға сапалы және жоғары технологиялық медициналық көмектің облыстың шалғай аудандарында да қолжетімді болып жатқанының тағы бір дәлелі.
Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау министрлігінің Медициналық және фармацевтикалық бақылау комитеті блогер Татьяна Турлай жариялаған фактілерге байланысты «Рудный қалалық көпбейінді ауруханасы» КМК-ға қатысты жоспардан тыс тексеру басталғанын хабарлайды.
Комитет медициналық ұйымның қызметіне аудит жүргізіп, дәрілік препараттармен және медициналық бұйымдармен үздіксіз қамтамасыз ету мәселесін тексереді.
Аталған жағдай ведомство басшылығының жеке бақылауында.
Қостанай облысы денсаулық сақтау басқармасының ақпараты бойынша қазіргі уақытта аурухананың бөлімшелері медициналық көмек көрсету үшін жеткілікті көлемде қажетті дәрілік заттармен және медициналық бұйымдармен қамтамасыз етілген.
Тексеру қорытындысы бойынша халыққа сапалы әрі уақтылы медициналық көмек көрсетуді қамтамасыз ету мақсатында Комитет тиісті шаралар қабылдайтын болады.
Алматыда «Ревматология, пульмонология, нефрология, гастроэнтерология және эндокринологиядағы сабақтас мәселелер» тақырыбында VII ғылыми-практикалық конференция өз жұмысын бастады.
Конференция жас және тәжірибелі ревматолог, терапевт, жалпы практика дәрігерлерін, пульмонолог, нефролог, гастроэнтеролог, эндокринолог және басқа да терапиялық бағыттағы мамандарды біріктірді.
Іс-шараны Кардиология және ішкі аурулар ғылыми-зерттеу институты және Қазақстан ревматологтар алқасы ұйымдастырды.
КІАҒЗИ Басқарма төрағасы Рүстем Төлеутаев: «Біз өңірлік медициналық ұйымдарға ұйымдастырушылық-әдістемелік көмек көрсетеміз. Ревматологияда пәнаралық тәсіл аса қажет, себебі иммундық-қабыну аурулары жүйелі сипатқа ие және жиі коморбидті патологиялармен қатар жүреді.
Ревматологтардың кардиологтармен, нефрологтармен, пульмонологтармен және басқа да мамандармен өзара іс-қимылы пациенттерді сараптамалық деңгейде жүргізуге, ауру белсенділігін бақылауға және қауіп-қатерлерді төмендетуге мүмкіндік береді.
Сонымен қатар, институт мамандарының өңірлік әріптестермен өзара байланысы маңызды рөл атқарады», – деп атап өтті.
Институттың терапиялық қызмет жөніндегі Басқарма төрағасының орынбасары Ғалымжан Тоғызбаевтың айтуынша, түрлі бағыттағы мамандардың күш-жігерін біріктіру пәнаралық өзара іс-қимылды жетілдіруге, ревматологиялық аурулары бар пациенттерді диагностикалау мен емдеу сапасын арттыруға ықпал етеді.
Ғылыми бағдарлама аясында аутоиммундық ревматологиялық аурулар кезіндегі өкпенің интерстициалды аурулары, созылмалы бүйрек ауруын пәнаралық жүргізу, ревматикалық патологиялардағы эндокриндік бұзылыстар, гастроэнтерологиялық асқынулардың клиникалық аспектілері, сондай-ақ псориаздық артритті, анкилозды спондилоартритті және жүйелі қызыл жегіні емдеудің заманауи стратегиялары ерекше назарға алынды.
Ақтау қаласында Маңғыстау облыстық жедел және шұғыл медициналық жәрдем станциясының жаңа ғимаратының ашылу салтанаты өтті.
Іс-шараға Қазақстан Республикасы Бас прокурорының орынбасары Ғабит Садырбеков, Қазақстан Республикасының Денсаулық сақтау вице-министрі Тимур Мұратов, Маңғыстау облысының әкімі Нұрдаулет Қилыбай, денсаулық сақтау саласының ардагерлері мен өңір медицинасының өкілдері қатысты.
Жаңа нысан Қазақстан Республикасы Президентінің тапсырмасына сәйкес Бас прокурордың қайтарылған активтер есебінен салынды. Заманауи станция жылына 100 000 шақыртуға есептелген.
Ғимарат орталықтандырылған біріккен диспетчерлік қызметпен, заманауи симуляциялық және оқу-практикалық орталықпен, сондай-ақ 20 бірлік санитарлық автокөлікке арналған жылы гаражбен жабдықталған. Жоба жедел медициналық көмектің сапасын жаңа деңгейге көтеруге бағытталған.
Іс-шара барысында денсаулық сақтау саласының ардагері Әлімжан Сағымбаев, Маңғыстау облысының әкімі Нұрдаулет Қилыбай, Қазақстан Республикасының Бас прокурорының орынбасары Ғабит Садырбеков, Қазақстан Республикасының Денсаулық сақтау Вице - министрі Тимур Мұратов құттықтау сөз сөйлеп, жедел жәрдем қызметінің стратегиялық маңыздылығына тоқталды.
Астанада өтетін Өңірлік экологиялық саммит (RES 2026) аясында Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау министрлігі мен Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымының (ДДҰ) ұйымдастыруымен Арал өңірі халқының денсаулығына арналған панельдік сессияны өткізу жоспарлануда.
Іс-шара Орталық Азия елдерінің денсаулық сақтау министрлерін және ДДҰ өкілдерін біріктіреді. Сессия өңірдегі ең өзекті экологиялық мәселелердің бірі — көлемінің 90 пайыздан астамын жоғалтқан және халық денсаулығына, соның ішінде анемия деңгейінің жоғары болуына әрі түрлі экологиялық факторлардың әсеріне ықпалын жалғастырып отырған Арал теңізінің тартылуы салдарына арналады.
Қатысушылар болашақ ұрпақтың денсаулығын қорғау тәсілдерін талқылап, «Арал теңізі өңіріндегі салауатты болашақ» атты Жол картасы жобасын таныстырады, сондай-ақ экологиялық тәуекелдерді азайту және орнықты дамуды ілгерілету мақсатында өңірлік ынтымақтастықты нығайту шараларын қарастырады.
Орталық Азия елдерінің үкіметтері мен ДДҰ-ның Еуропалық өңірлік бюросы арасындағы үйлестірілген іс-қимылдарды қалыптастыруға, сондай-ақ бастамаларды ДДҰ-ның негіздемелік құжаттарымен, халықаралық табиғатты қорғау келісімдерімен және Тұрақты даму мақсаттарымен сәйкестендіруге ерекше назар аударылады.
Талқылаулардың маңызды бөлігі бірлескен бастамаларды іске асыру үшін орнықты саяси қолдауды жұмылдыру және халықаралық әріптестікті дамыту мәселелеріне арналмақ.
Анықтама: Өңірлік экологиялық саммит (RES 2026) – Орталық Азия елдері мен басқа мемлекеттерді климаттың өзгеруі, су ресурстарының тозуы, табиғи ресурстарды тұрақты басқару және басқа да өзекті экологиялық мәселелерді шешу үшін біріктіруге бағытталған халықаралық іс-шара.
RES 2026 2026 жылғы 22-24 сәуір аралығында Астана қаласында (Қазақстан) өтеді. Саммитке мемлекеттер, халықаралық ұйымдар, бизнес және ғылым өкілдерінен тұратын 1500 делегаттың қатысуы күтілуде.
RES 2026-ны БҰҰ-мен әріптестік аясында өткізу бастамасын Қазақстан Республикасының Президенті Қасым-Жомарт Тоқаев 2023 жылы БҰҰ Бас Ассамблеясының 78-сессиясында жариялаған болатын.
RES 2026 туралы ақпарат https://res2026.kz/ сайтында.
Алматы қалалық кардиологиялық орталығында Республикалық қан орталығымен бірлесіп ауқымды Донор күні ұйымдастырылды.
Акция Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау министрлігі бастамашы болған «Донор бол және үміт сыйла» республикалық эстафетасы аясында өтті. Орталық ерікті донорлық мәдениетін дамытуға бағытталған жалпыұлттық бастаманы қолдап, донорлық қозғалыс эстафетасын қабылдады.
Іс-шара орталық қызметкерлерін, серіктес ұйымдардың өкілдерін, Алмалы ауданы әкімдігінің қызметкерлерін және бейжай қарамайтын қала тұрғындарын біріктірді.
Донорлық қозғалысқа орталықтың дәрігерлері мен медицина қызметкерлерінің өздері қосылғаны ерекше мәнге ие болды. Күн сайын операциялық және реанимация бөлімдерінде пациенттердің өмірін сақтап жүрген мамандар бұл күні донор ретінде де көмек көрсетіп, жеке үлгісімен акцияны қолдап, қан қорын толықтырды.
Іс-шара ауқымы жағынан бұрын-соңды болмаған деңгейде өтті: бұған дейін орталық базасында көшпелі донорлық акциялар өткізілмеген. Бұл күні 95 адам қатысып, міндетті медициналық тексеруден кейін олардың 60-ы қан тапсыруға жіберілді. Донорлар саны бойынша бұл Алматыдағы осындай корпоративтік бастамалардың ең жоғары көрсеткіштерінің бірі болды.
«Біз донорлық қан мен оның компоненттерінің негізгі тұтынушыларының біріміз. Біздің пациенттер үшін әрбір донация – өмірге берілген нақты мүмкіндік. Сол мүмкіндікті бірге сыйлайық», – деп атап өтті орталық директоры Ермағамбет Қуатбаев.
Донор күні барысында 27 мың миллилитр (27 литр) донорлық қан және оның компоненттері дайындалды. Бұл көлем орталық пациенттерін өмірлік маңызды трансфузиялармен қамтамасыз етіп, ауыр хәлдегі ондаған адамға көмек көрсетуге мүмкіндік береді.
Орталық күн сайын инфаркт алған, ауыр жүрек-қан тамыр ауруларымен және операциядан кейінгі асқынулармен түскен пациенттерге жоғары технологиялық медициналық көмек көрсетеді. Бұл донорлық қанға тұрақты қажеттілікті және оның қорын үнемі толықтырып отыруды талап етеді.
Дәрігерлер еске салады: бір рет қан тапсыру бірнеше адамның өмірін сақтап қалуы мүмкін. Донорлық қан операциядан кейін, инфаркт, жарақат және басқа да ауыр жағдайдағы пациенттерге күн сайын қажет. Қан тапсырар алдында әрбір қатысушы тегін медициналық тексеруден өтіп, кеңес алады.
Денсаулық сақтау министрлігінде ведомство басшысы Ақмарал Әлназарованың Беларусь Республикасының Төтенше және Өкілетті Елшісі Алексей Богдановпен кездесуі өтті.
Тараптар әріптестіктің стратегиялық сипатын растап, жоғары медициналық технологиялар, фармацевтика, цифрлық шешімдер және медициналық білім беру саласындағы өзара іс-қимылды талқылады.
Басымдықтардың қатарында - жетекші қазақстандық клиникалардың базасында медициналық туризмді, оның ішінде: кардиохирургия, трансплантология және нейрохирургия бағыттары бойынша дамыту бар.
Дәрілік заттарды тіркеу және фармацевтикалық өнімдердің бағасын реттеу мәселелеріне ерекше назар аударылды. Баға белгілеудің және халықаралық стандарттарды қолданудың ашық тетіктерінің қажеттілігі атап өтілді.
Сондай-ақ, екі елдің бейінді оқу орындарының базасында тәжірибе алмасу, бірлескен оқыту іс-шараларын өткізу және медицина кадрларын даярлау мәселелері қаралды.
«Біз Беларусь Республикасымен ынтымақтастыққа үлкен мән береміз және медициналық көмектің сапасын одан әрі арттыру үшін білім мен озық тәжірибелермен алмасуға дайынбыз», - деп атап өтті А. Әлназарова.
Кездесу қорытындысы бойынша тараптар үкіметаралық комиссияның уағдаластықтары шеңберінде бірлескен жобаларды іске асыруға, сондай-ақ ТМД мен ШЫҰ-ны қоса алғанда, халықаралық ұйымдардың алаңдарында өзара іс-қимылға мүдделілігін растады.
Бұл ауру балалар мен екпе алмаған адамдар үшін әсіресе қауіпті, себебі оларда қызылша көбіне ауыр өтеді.
Қызылша - ең жұқпалы инфекциялардың бірі, сондықтан уақыт жоғалту асқынуларға және айналадағы адамдарға жұғуына әкелуі мүмкін.
Карточкаларда қызылшаға күдік болған жағдайда не істеу керек, дәрігерге қашан жүгіну қажет екені және инфекцияның әрі қарай таралу қаупін қалай азайтуға болатыны туралы рет ретімен түсіндіреміз.
Бүгін Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау министрлігінің ғылыми-техникалық кеңесінің (ҒТК) отырысы өтті. Талқылаудың негізгі тақырыбы ғылыми зерттеулердің практикалық тиімділігі және әзірлемелердің денсаулық сақтау жүйесіне енгізуге дайындығы болды. Отырыс барысында ғылыми қызметті бағалаудың жаңа моделіне көшу атап өтіледі, онда басымдық жарияланымдар мен есептік көрсеткіштердің саны емес, нәтижелерді клиникалық практикаға нақты енгізу болып табылады.
Денсаулық сақтау министрі Ақмарал Әлназарова ғылыми зерттеулер мен саланың нақты қажеттіліктерінің арасындағы алшақтықтың маңызды мәселесін атап өтті.
«Біз ғылымның тиімділігін мақалалар мен ресми индикаторлар санымен өлшей алмаймыз. Мемлекет олардың ауруханалар мен емханаларда жұмыс істеуі үшін зерттеулерді қаржыландырады. Егер даму пациентке жетпесе, бұл жүйенің істен шығуын білдіреді», — деді министр.
Ведомство басшысы Ғылыми-техникалық кеңес ресми сараптамалық алаң емес, жұмыс істеп тұрған ғалым-практиктерді біріктіретін жұмыс құралы болуға тиіс екенін атап өтті. Әрбір ғылыми-техникалық бағдарлама оның нақты қолданылуының, іске асыру мерзімдерінің және экономикалық тиімділігінің объективі арқылы бағаланатын болады. Министр сондай-ақ медицина ғылымының ауқымы мен оның ұлттық ғылыми жарияланымдар жүйесінде ұсынылуы арасындағы елеулі теңгерімсіздік проблемасына назар аударды.
Мәселен, тізбеге кіретін 200-ден астам журналдың тек 10%-дан азы денсаулық сақтау саласына тиесілі. Қазіргі уақытта салада басым бағыттар бойынша 9 ғылыми-техникалық бағдарлама іске асырылуда: онкология, инфекциялық және биологиялық қауіпсіздік, ана мен бала денсаулығын сақтау, созылмалы аурулардың алдын алу, дербестендірілген медицинаны дамыту. Бағдарламалар ағымдағы жылы аяқталады және Министрлік олардың қолданбалы нәтижелерін бағалауды жүргізеді. Аралық кезеңде жусан тозаңынан туындаған аллергиялық ринит пен бронх демікпесін иммунотерапиялау үшін жаңа вакцинаның қауіпсіздігі мен тиімділігі расталды.
Препарат клиникалық зерттеудің I кезеңінен өтті, жақсы төзімділік пен қауіпсіздіктің қолайлы бейінін көрсетті, елеулі жағымсыз құбылыстар тіркелмеген. Госпитальдық алып тастау шеңберінде CAR-T терапиялық препаратын өндіру технологиясы әзірленді. 2026 жылы В-жасушалы ірі жасушалы лимфомасы бар пациенттерде CAR-T терапиясын алғашқы клиникалық қолдану жоспарлануда.
Сондай-ақ, сібір ойық жарасы мен псевдотуберкулезді диагностикалауға арналған ПТР тест жүйелері жасалды. Нәтижелер ұлттық биоқауіпсіздік жүйесінде пайдалану үшін зерттеу кезеңінен өнеркәсіптік өндіріске өтуге дайын. ҒТК мүшелері клиникалық қолдану кезеңіне бірқатар басқа әзірлемелерді ілгерілетуді атап өтті. Министрлік бұл жобаларды өндірісті оқшаулау және медициналық технологияларды кейіннен коммерцияландыру үшін негіз ретінде қарастырады.
2026 жылы медициналық технологияларды нарыққа шығаруға және әзірлемелер трансферінің мерзімдерін қысқартуға бағытталған салалық эндаумент-қорды іске қосу жоспарлануда. Министр сондай-ақ ғылыми деректердің сапасына және рәсімдердің ашықтығына қойылатын талаптарды қатаңдату қажеттігін мәлімдеді.
«Біз биомедициналық және клиникалық зерттеулер бөлігінде нормативтік базаны жақсартамыз. Деректердің дұрыстығы, мерзімдерді сақтау және мәлімделген нәтижелерге қол жеткізу үшін жауапкершілік арттырылатын болады. Ғылым пациентке және денсаулық сақтау жүйесі үшін нақты өлшенетін әсерге бағдарлануы тиіс», - деп атап өтті Ақмарал Әлназарова.
2026 жылы жасанды интеллект және ғылыми жобалардың цифрлық мониторингі құралдарын енгізу жөніндегі жұмыс жалғастырылатын болады. Ғылыми-техникалық кеңестің рөлі күшейтілді және Қазақстан Республикасы Президентінің жанындағы Ұлттық Ғылым академиясымен өзара іс-қимыл кеңейтілді.