📌«Бақылау сатып алу дегеніміз не?»

Қазақстан Республикасында өнімнің сапасын бақылау – құжаттар мен сертификаттарды тексеру ғана емес. Бақылау және қадағалау органдарының маңызды құралдарының бірі – бақылау сатып алу. Бұл халықтың денсаулығы мен қоршаған ортаны қорғауға бағытталған тауарлардың санитариялық талаптарға сәйкестігін тексеру.

Бақылау сатып алу:

• қауіпсіз емес өнімдердің нарыққа түсуіне жол беруді болдырмау;

• адамдардың денсаулығын қорғау;

• қоршаған ортаға зиян келтіруді болдырмау;

• азаматтардың, бизнес пен мемлекеттің заңды мүдделерінің сақталуын қамтамасыз ету үшін жүргізіледі.

Басқаша айтқанда, бұл формальды тексеру емес, қауіптің алдын алу.

Бақылау сатып алу процесі бірнеше қадамнан тұрады:

1. Сатып алу негіздері және шешім қабылдау.

Халықтың санитариялық-эпидемиологиялық саламаттылығы саласындағы бас аумақтық мемлекеттік орган мыналардың негізінде сатып алу туралы шешім қабылдайды:

өнімді алдын ала талдау;

БАҚ және әлеуметтік желілерден алынған ақпарат;

мемлекеттік органдардан, азаматтардан және ұйымдардан келіп түскен хабарламалар;

ЕАЭО елдерінде анықталған бұзушылықтар туралы деректер.

2. Өнімді таңдау және тексеру мерзімі.

Нақты өнім және сатып алу жүргізілетін мерзім анықталады.

3. Тауарларды сатып алу және сараптамасы.

Сатып алынған тауарлар санитариялық-эпидемиологиялық сараптамадан өтеді, оның барысында олардың қауіпсіздік стандарттарына сәйкестігі тексеріледі.

4. Нәтижелерді құжаттау.

Бақылаушы органның және тексерілетін субъекті өкілдерінің қолдары қойылған сатып алу актісі үш данада жасалады. Сатып алу чектермен, жүк қағаздарымен және актілермен расталады.

Бақылау сатып алу мыналардың болуы кезінде жүргізілуі мүмкін:

• сауда сөрелерінен алдын ала үлгі алу нәтижелері;

• БАҚ, әлеуметтік желілер, ЕАЭО елдерінен тауарлардың сәйкессіздігі туралы ақпарат;

• азаматтардың, заңды тұлғалардың және мемлекеттік органдардың бұзушылықтар туралы өтініштері.

Егер сараптама қауіпті өнімді анықтаса, бақылау органдары:

• оны айналымға шығаруға тыйым салуы;

• өнімді алып қоюы;

• бұзушылықтарды жою туралы ұйғарым жасауы мүмкін.

Сатып алуға және сараптамаға жұмсалған барлық шығындар мемлекеттік бюджеттен өтелуі мүмкін, бұл процедураның объективтілігін қамтамасыз етеді.

Бақылау сатып алу – халықты қауіпті өнімдерден қорғайтын құрал. Ол:

• бұзушылықтарды уақтылы анықтауға;

• денсаулыққа және қауіпсіздікке қауіптерді болдырмауға;

• санитариялық және техникалық нормалардың сақталуын қамтамасыз етуге;

• нарықтағы тауарлар сапасына сенімділікті арттыруға мүмкіндік береді.