Бүйрек синдромы бар геморрагиялық қызба немесе тышқан безгегі

Бүйрек синдромы бар геморрагиялық қызба (БСГҚ) – зоонозды вирустық инфекциялық ауру. Зооноздық нені білдіреді? Бұл инфекцияның негізгі көзі жануарлар екенін білдіреді, БСГҚ жағдайында бұл тышқан тәрізді кеміргіштер. Инфекцияның табиғи ошақтары бар, яғни, белгілі бір аурудың микроорганизмдерінің дамуы мен өмір сүруіне ең қолайлы аймақ болуы. Қазақстан аумағында бүйрек синдромы бар геморрагиялық қызба ауруының қоздырғышы үшін табиғи ошақ Батыс Қазақстан облысы болып табылады.

Адамның БСГҚ инфекциясының негізгі жолы-аэрогендік (ауа-тамшы және ауа-шаң), яғни жануарлардың секрециясындағы вирус жоғарғы тыныс жолдары арқылы шаңмен адамның өкпесіне енеді, онда оның көбеюі үшін жағдайлар ең қолайлы. Кеміргіштермен, нәжіспен немесе адамның жануары шағып алған жағдайда сілекеймен байланыста болған кезде зақымдалған тері арқылы жұқтыруға болады. Алиментарлы инфекция жолы сирек мүмкін: адам жануарлардың секрециясымен ластанған өнімді, мысалы, жуылмаған көкөніс, жидектерді жей алады. Науқас адам инфекция көзі емес, сондықтан басқаларға қауіпті емес екенін есте ұстаған жөн.

Жұқтырудан бастап аурудың алғашқы белгілері пайда болғанға дейін әдетте 2-3 апта кетеді, бірақ кейде кезең 45 күнге дейін созылуы мүмкін. Алғашқы белгілер дене температурасының 38-40° C дейін күрт көтерілуінен басталады, ол бас ауруы, қалтырау, жүрек айну, бүкіл дененің ауыруы, тамақ ауруы және лимфа түйіндерінің қабынуымен бірге жүреді. Әдетте, бұл белгілер тамақ ауруымен немесе жалпы суықпен шатастырылады. Біраз уақыттан кейін төменгі арқа мен іштің ауыруы, көру өткірлігінің төмендеуі, көз алмасының ауыруы қосылады, ұсақ дақты бөртпе пайда болуы мүмкін, ол көбінесе қамшының соққысына ұқсайтын жолақтар түрінде топтастырылады.

Тәуір болу болжамы дәрігерге уақтылы барған кезде ғана қолайлы. Уақтылы медициналық көмекке жүгінудің арқасында емдеуші дәрігер диагностика жүргізеді және тиімді емдеуді тағайындайды.

Егер сіз төменде сипатталған алдын-алу ережелерін сақтасаңыз және орындасаңыз, аурудың алдын алуға болады:

• табиғатта болған кезде тамақтанар алдында қолыңызды мұқият жуыңыз, бұтадан жидектер жемеңіз, әсіресе жерден төмен өсетіндерді (қаражидек,көкжидек, мүкжидек және т. б.);
• әдемі фотосуреттер үшін де шөпте жатуға болмайды;
• бұлақтар мен су көздерінен алынған, қайнатылмаған суды ішпеңіз;
• егер үйде тышқандар болса және олардан толық құтылу мүмкін болмаса, дымқыл тазалауды жиі жүргізіңіз; дезинфекциялау құралдарын қолдану.
• егер сіз көктемде бос тұрған жеке үйге, коттеджге кірсеңіз, тазалау кезінде жеке қорғаныс құралдарын қолданыңыз: қолғап пен төрт қабатты дәке немесе респиратор, резеңке қолғап, халат немесе тазалауға арналған кез-келген киім. Желдету және едендерді дезинфекциялық құралдармен жуу қажет, ал көрпелер мен жастықтарды, басқа төсек-орындарды күн астында кептіру керек.
• кеміргіштермен үнемі күресу.
• тамақты жемес бұрын қолыңызды сабынмен мұқият жуыңыз.
• азық-түлікті кеміргіштер қол жеткізе алмайтын тығыз жабық контейнерлерде сақтаңыз.
• Тұтынар алдында көкөністерді, жемістер мен шөптерді мұқият жууды ұмытпаңыз.

Есіңізде болсын, вирус күн сәулесінің, жоғары температураның және құрамында хлор бар дезинфекциялық ерітінділердің әсерінен өледі.

Сіз бен сіздің балаларыңыздың дені сау болсын!

 

Кадиршинова С.В. - департаменттің бас маманы