Медициналық қалдықтарды қауіпсіз өңдеу туралы
Медициналық қалдықтар - бұл медициналық ұйымдарда емдеу-алдын алу шараларын жүргізу кезінде пайда болатын қалдықтар.
Медициналық қалдықтардың эпидемиологиялық қауіптілігі - олардың құрамында тұрмыстық қалдықтармен салыстырғанда әртүрлі инфекциялардың қоздырғыштары көп, өйткені вирустар, бактериялар мен қоздырғыштар кездеседі. Осыған байланысты қалдықтарды дұрыс пайдаланбау жұқпалы аурулардың пайда болуына себеп болуы мүмкін.
Қарағанды облысы бойынша 2022 жылы медициналық қызметкерлерге медициналық қалдықтармен жұмыс істеу бойынша бұзушылықтар үшін 29 хаттама жасалды. Денсаулық сақтау объектілерінен медициналық қалдықтарды жинау, залалсыздандыру, сақтау және шығару Денсаулық сақтау объектісінің басшысы бекіткен қалдықтармен жұмыс істеу бағдарламасына сәйкес орындалады.
Медициналық қалдықтар қауіптілік дәрежесіне қарай 5 классқа бөлінеді:
1) "А" класындағы қалдықтары - коммуналдық-тұрмыстық қалдықтардан ерекшеленбейді және қауіпті қасиеттерге ие болмайды;
2) "Б" класындағы медициналық қалдықтар – эпидемиологиялық қауіпті медициналық қалдықтар (жұқтырған және ықтимал жұқтырған қалдықтар. Материалдар мен құралдар қанмен және басқа дене сұйықтықтарымен ластанған. Патологиялық-анатомиялық қалдықтар, органикалық операциялық қалдықтар (органдар, ұлпалар);
3) "В" класындағы медициналық қалдықтар – эпидемиологиялық қаупі жоғары медициналық қалдықтар (халықтың санитариялық-эпидемиологиялық саламаттылығы саласында төтенше жағдайлардың туындауына әкеп соғуы мүмкін аса қауіпті және карантиндік жұқпалы аурулармен ауыратын науқастармен байланыста болған материалдар;
4) "Г" класындағы медициналық қалдықтар – токсикологиялық қауіпті медициналық қалдықтар (қолдануға жатпайтын дәрілік, диагностикалық, дезинфекциялық құралдар. Құрамында сынап бар заттар, аспаптар мен жабдықтар. Фармацевтикалық өндірістердің шикізаты мен өнімінің қалдықтары);
5) "Д" класындағы медициналық қалдықтар – радиоактивті медициналық қалдықтар (құрамында радиоактивті заттар үшін регламенттелген мәндерден асатын саны мен концентрациясы бар радиоактивті заттар бар).
2022 жылы емдеу-алдын алу ұйымдарының қызметінде 3 млн. 757 мың кг астам "А" классты, 1 млн. 326 мың кг астам "Б" классты және 1 млн. 420 мың кг астам "В" классты қалдықтар түзілген.
Қалдықтарды жинау үшін бір реттік, су өткізбейтін сөмкелер, металл және пластик ыдыстар, жинау және қауіпсіз кәдеге жарату контейнерлері қолданылады.
Медициналық қалдықтарды дұрыс пайдаланбау көбінесе: өткір қалдықтармен шаншу және кесу арқылы терінің жарақаттануына әкеледі. Мұндай жарақаттар өте ауыр зардаптарға әкелуі мүмкін, өйткені қауіпті аурулардың қоздырғыштары: В және С гепатиттері, АИТВ-инфекциясы және т. б. тікелей қанға енуі мүмкін.
Сонымен қатар, медициналық қалдықтардың құрамында улы және радиоактивті заттар болуы мүмкін топыраққа, ауаға және суға түсіп планетаның экологиясына үлкен зиян келтіреді.
Медициналық қалдықтар жинақталуына қарай оларды кәдеге жарату негізгі қызмет түрі болып табылатын шарт жасалған мамандандырылған ұйымдармен жинақталып және кәдеге жаратылады.