Тамаққа қоспалардың қауіпсіздігі

Тағамдық қоспалар - өнімнің дәмін, сыртқы түрін, консистенциясын жақсарту немесе сақтау мерзімін ұзарту үшін қосылатын заттар. Оларға бояғыштар, консерванттар, антиоксиданттар, тұрақтандырғыштар және дәм күшейткіштер жатады. Кең таралған алаңдаушылықтарға қарамастан, рұқсат етілген қоспалардың көпшілігі белгіленген нормалар сақталған жағдайда адам денсаулығы үшін қауіпсіз болып табылады.

 

Тағамдық қоспалардың қауіпсіздігі қатаң нормативтермен реттеледі. Еуразиялық экономикалық одақ елдерінде Кеден одағының техникалық регламенті (КО ТР) 029/2012 «Тағамдық қоспалардың, хош иістендіргіштердің және технологиялық көмекші құралдардың қауіпсіздігіне қойылатын талаптар» қолданылады, ол қоспаларды қолданудың рұқсат етілген деңгейлерін, олардың сапасы мен бақылауына қойылатын талаптарды белгілейді. Сондай-ақ өнімдердің тұтынушылар денсаулығына қауіп төндірмеуін анықтайтын КО ТР 021/2011 «Тамақ өнімдерінің қауіпсіздігі туралы» жалпы нормалары да қолданылады.

 

Әрбір қоспа токсикологиялық бағалаудан өтіп, тәуліктік рұқсат етілген тұтыну мөлшерін (ADI) алады. Бұл белгіленген деңгейлер шегінде қолданылған жағдайда денсаулыққа қауіптің ең төмен екенін білдіреді. Алайда рұқсат етілген мөлшерден асып кету немесе жеке сезімталдық жағымсыз әсерлерге, мысалы аллергия немесе ас қорыту бұзылыстарына әкелуі мүмкін.

 

Таңбалауға ерекше назар аудару қажет. КО ТР 022/2011 «Тамақ өнімі оны таңбалау бөлігінде» талаптарына сәйкес, өндіруші қаптамада тағамдық қоспалардың бар екенін көрсетуге міндетті, әдетте Е-кодтар немесе заттың толық атауы арқылы беріледі. Бұл тұтынушыға саналы түрде таңдау жасауға мүмкіндік береді.

 

Жалпы алғанда, тағамдық қоспалар өздігінен «зиянды» болып табылмайды. Олардың қауіпсіздігі бақылау сапасына, өндіріс технологияларының сақталуына және тұтыну мөлшеріне байланысты. Дұрыс тәсіл — теңгерімді тамақтану және өнім құрамын мұқият оқу.