Ерте піскен көкөністер мен жемістер

Алматы қаласының санитариялық-эпидемиологиялық бақылау департаменті хабарлайды: ерте көкөністер мен жемістер дәстүрлі түрде маусымнан бұрын жылыжайда өсіру немесе импорт арқылы сөрелерде пайда болады. Тұтынушы үшін бұл ыңғайлы болғанымен, қауіпсіздік және өнім туралы ақпараттың шынайылығы тұрғысынан ерекше назарды қажет етеді.

 

Ерте көкөністер мен жемістерге табиғи пісу маусымынан тыс сатылымға түсетін өнімдер жатады: жылыжай қияры, қызанақ, көк шөптер, құлпынай және басқа да көкөністер мен жемістер. Мұндағы негізгі қауіп «ерте» болу факторынан гөрі агрохимиялық көрсеткіштердің (нитраттар, пестицидтер) артық болуы және сақтау, тасымалдау шарттарының бұзылуымен байланысты.

 

Азық-түлік өнімдерінің қауіпсіздігіне қойылатын талаптарды белгілейтін негізгі құжат - КО ТР 021/2011 «Азық-түлік өнімдерінің қауіпсіздігі туралы». Маңыздысы: өнімде қауіпті деңгейде химиялық заттар (нитраттар, пестицидтер) болмауы тиіс, өнімнің шығу тегі қадағалануы қажет, ал өндіруші оның қауіпсіздігіне жауап береді.

 

КО ТР 022/2011 «Азық-түлік өнімдерін таңбалау туралы» - тұтынушы үшін басты бағдар. Қаптамада немесе баға жапсырмасында мына мәліметтер көрсетілуі тиіс: өнімнің атауы, шыққан елі, жинау/қаптау күні, сақтау шарттары, өндіруші немесе импорттаушы туралы ақпарат. Бұл деректердің болмауы - бұзушылық болып табылады.

 

Көбінесе нитраттардың жоғары мөлшері ерте қиярда, көк шөптерде (аскөк, ақжелкен), жапырақты көктерде, жидектерде және бақша дақылдарында кездеседі.

 

Санитариялық дәрігерлердің практикалық ұсынымдары: шығу тегі туралы ақпаратсыз ең ерте өнімдерді сатып алмау, өнімді мұқият жуу, көк шөптерді суда жібітіп алу, таңбалаусыз өнімдерді сатып алмау.

 

Ерте көкөністер мен жемістер автоматты түрде қауіпті болып табылмайды, бірақ оларды таңдауда мұқият болу қажет. КО ТР 022/2011 талаптарына сәйкес таңбалаудың болуы және КО ТР 021/2011 қауіпсіздік талаптарының сақталуы - тәуекелдерді азайтып, қауіпсіз таңдау жасауға мүмкіндік беретін негізгі бағдарлар.