Қант пен денсаулық - нені білу керек
Қантты шамадан тыс пайдалану денсаулыққа қауіпті факторлардың бірі ретінде бұрыннан белгілі. Оны көп мөлшерде қолданған жағдайда семіздік, 2-типтегі қант диабеті, жүрек-қантамыр аурулары, тіс жегісі және әртүрлі алмасу бұзылыстарының даму ықтималдығы артады. Қанттың негізгі мәселесі - оның калориясы көп болғанымен, дәрумендер, минералдар мен талшықтар өте аз мөлшерде ғана кездеседі.
Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымының мәліметіне сәйкес, қантты тәуліктік тағамдық құндылықтың бес пайызымен шектеу оңтайлы болып саналады. Ересек адам үшін бұл күніне шамамен отыз грамм, яғни алты шай қасық қантқа тең. Бұл мөлшерге тәттілер мен сусындар ғана емес, балда, шәрбаттарда және жеміс шырындарында кездесетін қант та кіреді.
Көбінесе адам қантты өзі байқамай қабылдайды. Ол тек газды сусындар мен шоколадта ғана емес, қоспалары бар йогурттарда, кетчуп немесе майонез сияқты соустарда, сондай-ақ күнделікті тұтынатын таңғы ас үлпектерінде де бар. Тіпті бастапқыда тәтті емес болып көрінетін өнімдердің өзінде қанттың айтарлықтай мөлшері болуы мүмкін.
Қантты тұтынуды бақылау үшін өнім жапсырмасын оқи білу маңызды. «Тағамдық құндылығы» бөлімінде қанттың мөлшері мен оның тәуліктік нормадан қанша пайыз құрайтыны көрсетіледі. Дегенмен, «қант қоспай жасалған» деген жазу оның мүлде жоқ екенін білдірмейді – өнімнің құрамында табиғи қанттар, мысалы, жеміс шырындары немесе концентраттар болуы мүмкін.
Қантты тұтынуды біртіндеп азайтуға болады. Тәтті газдалған сусындарға ең жақсы балама - су. Кондитерлік өнімдердің орнына жемістер мен жидектерді жиірек тұтынған дұрыс. Ал шайға, кофеге немесе үй тағамдарына қант қосуды біртіндеп азайту ұсынылады.
Ас мәзірінде қосылған қант неғұрлым аз болса, созылмалы аурулардың қаупі соғұрлым төмен болады. Бұл өз кезегінде энергия деңгейінің, жұмыс қабілетінің және өмір сапасының жоғары болуына ықпал етеді.