Д.А. Қонаев атындағы Тау-кен институты АҚШ пен Швейцариялық әріптестерімен ынтымақтастықты нығайтады
АММ-2026 Халықаралық тау-кен металлургия конгресі аясында "Геомеханикалық процестерді бақылау және басқару – пайдалы қазбаларды қауіпсіз және тиімді өндірудің негізі" тақырыбында панельдік сессия өтті.
Сессияның ұйымдастырушысы «ҚР МШКҚӨЖ ҰО» РМК жанындағы Д.А. Қонаев атындағы Тау-кен істері институты болды. Іс-шара жетекші отандық және шетелдік ғалымдарды, тау-кен өндіруші компаниялардың, инженерлік ұйымдардың өкілдерін және инновациялық технологияларды әзірлеушілерді тау-кен алаптарының тұрақтылығын қамтамасыз етудің және тау-кен жұмыстарының қауіпсіздігін арттырудың өзекті мәселелерін талқылау үшін біріктірді.
АҚШ Елшілігінің Вице-консулы Анастасия Мукерджи және ҚР ӨҚМ Өнеркәсіп комитеті төрағасының орынбасары Олжас Әлібеков алғысөз сөйледі.
Панельдік талқылау барысында Қазақстан, АҚШ және Швейцариядан келген жетекші сарапшылар кен орындарының тұрақтылығын бағалаудың заманауи әдістерін, озық геомеханикалық шешімдерді енгізу нәтижелерін, геомеханикалық зерттеулерде цифрлық технологиялар мен жасанды интеллектті қолдануды талқылады.
Д.А. Қонаев атындағы Тау-кен ісі институтының әзірлемелері ерекше қызығушылық тудырды: InSAR спутниктік радарлық интерферометрия әдістерімен өнеркәсіптік аумақтардың деформацияларының аумақтық мониторингі және GeoMonitor.AI. веб-жүйесі. Нәтижелер деформация қаупі аймақтарын анықтауға, ығысу динамикасын талдауға және жерді тексеруге арналған аумақтарды анықтауға мүмкіндік береді.
Өнеркәсіптік қауіпсіздікті арттыру және тау объектілеріндегі геомеханикалық тәуекелдерді негізделген басқару үшін InSAR және жаһандық навигациялық спутниктік жүйенің (GNSSA) бақылауларының интеграциясы ұсынылды. Әзірленген геопортал кешенді геомониторинг нәтижелерін біріктіреді және ашық қолжетімділікте ұсынылған Панельдік сессия халықаралық тәжірибе алмасуға, инновациялық шешімдерді талқылауға және өнеркәсіптік қауіпсіздікті, тау-кен жұмыстарының тұрақтылығын және минералды ресурстарды игерудің тиімділігін арттыруға бағытталған практикалық ұсыныстарды әзірлеуге арналған платформа болды.
Д.А. Қонаев атындағы Тау-кен институтының екі меморандумға қол қоюы маңызды нәтиже болды. Бірінші құжат - американдық компаниямен бірлесіп, Д.А. Қонаев атындағы Тау-кен институтының жанында геомеханика зертханасын құру туралы келісім. Екіншісі - швейцариялық компаниямен ынтымақтастық туралы меморандум. Бұл ынтымақтастық мамандандырылған сынақтар мен ғылыми зерттеулер жүргізу үшін Д.А. Қонаев атындағы Тау-кен ісі институтында бекіту жүйелерінің беріктігі бойынша мамандандырылған сынақ зертханасын ашуды мақсат етеді.