Зейнетақы активтерін инвестициялау: ұзақ мерзімді перспективада сақтау және нақты кірістілік

Сайтта enpf.kz 2026 жылғы 1 қаңтардағы жағдай бойынша ҚРҰБ және УПИ зейнетақы активтерін басқару туралы есеп ұсынылды

"БЖЗҚ" АҚ (бұдан әрі - БЖЗҚ) Сайтта Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкінің (бұдан әрі - ҚРҰБ) және инвестициялық портфельді басқарушылардың (бұдан әрі - УПИ) зейнетақы активтерін басқару туралы есепті ұсынады enpf.kz "статистика және талдау - зейнетақы активтерін инвестициялық басқару"бөлімінде.

2026 жылғы 1 қаңтардағы жағдай бойынша ҚРҰБ және УПИ басқаруымен зейнетақы активтерінің жалпы көлемі 25 948,09 млрд теңгені құрады. Осы күнгі жағдай бойынша міндетті зейнетақы жарналары (бұдан әрі - МЗЖ), міндетті кәсіптік зейнетақы жарналары (бұдан әрі - МКЗЖ), ерікті зейнетақы жарналары (бұдан әрі - ЕЗЖ) есебінен қалыптастырылған ҚРҰБ сенімгерлік басқаруындағы БЖЗҚ зейнетақы активтері шамамен 25 103,96 млрд теңгені құрады[1]. ҚРҰБ сенімгерлік басқаруындағы жұмыс берушінің міндетті зейнетақы жарналары (бұдан әрі - МЗЖ) есебінен қалыптастырылған зейнетақы активтерінің көлемі - 755,58 млрд теңге.

УПИ басқаруындағы зейнетақы активтері 88,55 млрд теңгеден асты.

ҚРҰБ басқаруындағы зейнетақы активтерінің инвестициялық портфелі

Ұлттық Банк БЖЗҚ зейнетақы активтерін сенімгерлікпен басқарушы ретінде теңгерімді Инвестициялық саясат жүргізеді: валюталар, елдер, секторлар және эмитенттер бойынша қаржы құралдарының әртүрлі түрлеріне Инвестициялар салады.

2026 жылғы 1 қаңтарға МЗЖ, МКЗЖ, ЕЗЖ есебінен қалыптастырылған зейнетақы активтерін инвестициялаудың негізгі бағыттары мынадай: ҚР Қаржы министрлігінің мемлекеттік бағалы қағаздары – 43,51%, квазимемлекеттік компаниялардың облигациялары – 9,45%, ҚРҰБ депозиттері – 4,45%, Қазақстан Республикасының екінші деңгейдегі банктерінің облигациялары – 2,48%, шет мемлекеттердің МБҚ – 2,12%, ҚР эмитенттерінің акциялары мен депозитарлық қолхаттары – 1,93%, МҚҰ-1,24%.

2026 жылғы 1 қаңтардағы жағдай бойынша МЗЖ, МКЗЖ, ЕЗЖ есебінен сатып алынған қаржы құралдары номинацияланған валюталар бөлінісіндегі инвестициялық портфель мынадай: ұлттық валютадағы Инвестициялар – 59,04%, АҚШ долларымен – зейнетақы активтері портфелінің 40,96%.

Алынған кірістің құрылымын талдаудан бағалы қағаздар бойынша сыйақы түріндегі табыс, оның ішінде орналастырылған салымдар мен "кері РЕПО" операциялары бойынша табыс 1 981,23 млрд теңгені, сыртқы басқарудағы активтер бойынша табыс, оның ішінде бағамдық қайта бағалауды ескере отырып - 451,35 млрд теңге, өзге де кірістер – 6,14 млрд теңгені құрағаны шығады теңге. Сыртқы басқарудағы активтерді қоспағанда, бағалы қағаздарды, шетел валютасын нарықтық қайта бағалау теріс болып қалыптасты.

Инвестициялық қызмет нәтижесінде, сондай-ақ шетел валюталары бағамдарының құбылмалылығы және қаржы құралдарының нарықтық құнының өзгеруі салдарынан 2025 жылы есептелген инвестициялық табыс мөлшері 1,77 трлн теңгені құрады, салымшылардың (алушылардың) шоттарына бөлінген БЖЗҚ зейнетақы активтерінің кірістілігі 2025 жылы 7,43% -. құрады.

2026 жылғы 1 қаңтардағы МЗЖ инвестициялау бағыттары мынадай: ҚР Қаржы министрлігінің мемлекеттік бағалы қағаздары – 89,96%, ҚРҰБ депозиттері – 7,26%, РЕПО операциялары – 2,77%, инвестициялық шоттардағы ақшалай қаражат - 0,01%.

МЗЖ есебінен инвестициялық портфель тек ұлттық валютада номинацияланған қаржы құралдарын қамтиды. Бағалы қағаздар бойынша, оның ішінде орналастырылған салымдар мен "кері РЕПО" операциялары бойынша сыйақы түріндегі табыс 67,47 млрд теңгені құрады. Бағалы қағаздарды нарықтық қайта бағалау теріс болды.

2025 жылы МЗЖ бойынша есептелген инвестициялық кірістің мөлшері 45,35 млрд теңгені құрады, осы кезеңдегі кірістілік 5,11% -. құрады.

Естеріңізге сала кетейік, зейнетақы жинақтары – ұзақ мерзімді инвестициялар. Сондықтан инвестициялық кірістің мөлшерін кем дегенде бір жыл ішінде талдаған жөн. Жекелеген кезеңдерде шетел валюталары бағамдарының құбылмалылығына, қаржы құралдарының нарықтық құнының өзгеруіне, сондай-ақ инфляцияның ықпалына байланысты кірістіліктің төмендеуі байқалуы мүмкін. Инвестициялық портфельді әртараптандыру, кейбір құралдар бойынша кіріс басқа құралдар бойынша уақытша шығындарды жабатын болса, ұзақ мерзімді перспективада зейнетақы жинақтарының сақталуын және орнықты табыстылығын қамтамасыз етеді. Мәселен, соңғы 3 жылдағы динамикадағы инвестициялық табыс тұрақты өсуді көрсетеді, зейнетақы активтерінің табыстылығы инфляция деңгейінен асып түседі.

Эмитенттерді көрсете отырып, ҚРҰБ басқаруындағы қаржы құралдарының инвестициялық портфелінің егжей-тегжейлі құрылымы және инвестициялық қызметке шолу БЖЗҚ-ның ресми сайтында орналастырылған. Сондай-ақ сайтта enpf.kz МЗЖ есебінен қалыптастырылған зейнетақы активтері бойынша портфель құрылымы туралы ақпарат орналастырылды.

Инвестициялық портфельді басқарушылар

УПИ басқаруындағы зейнетақы активтерінің жалпы көлемі 88,55 млрд теңгеден асады.

            01.01.2026 ж.жағдай бойынша "Alatau City Invest" АҚ сенімгерлік басқаруындағы зейнетақы активтері 14,93 млрд теңгені құрады.

            Компанияның негізгі инвестициялары: Exchange Traded Funds (ETF) пайлары – 26,23%, ҚР ҚМ МБҚ – 15,62%, ҚР Екінші деңгейдегі банктерінің облигациялары – 13,89%, ҚР эмитенттерінің корпоративтік облигациялары – 10,56%, ҚР квазимемлекеттік ұйымдарының облигациялары – 10,39%, РЕПО – 6,75%, шетелдік эмитенттердің корпоративтік облигациялары – 5,55%, МҚҰ-4,89%, шет мемлекеттердің МБҚ-2,25%. Айта кетейік, портфельдің 67,08% – ы теңгемен, 31,74% – ы АҚШ долларымен, 1,17% - ы басқа валюталармен ұсынылған.

Салымшылардың (алушылардың) шоттарына бөлінген БЖЗҚ зейнетақы активтерінің 2025 жылғы табыстылығы 11,22% -. құрады.

Эмитенттерді көрсете отырып, "Alatau City Invest" АҚ басқаруындағы қаржы құралдарының инвестициялық портфелінің егжей-тегжейлі құрылымы БЖЗҚ сайтында ұсынылған.

01.01.2026 ж.жағдай бойынша "Halyk Global Markets" ақ сенімгерлік басқаруындағы зейнетақы активтері 8,14 млрд теңгені құрады.

Портфель құрылымындағы негізгі инвестициялар: МҚҰ облигациялары – 20,71%, кері РЕПО (күнтізбелік 90 күннен аспайтын) – 18,02%, ҚР Екінші деңгейдегі банктерінің облигациялары – 14,58%, ҚР Қаржы министрлігінің мемлекеттік бағалы қағаздары – 14,56%, ҚР квазимемлекеттік ұйымдарының облигациялары – 10,17%, шетелдік эмитенттердің үлестік құралдары (ETF пайлары) – 7,92%, Қазақстан Республикасының ұйымдары шығарған акциялар мен депозитарлық қолхаттар – 4,93%, ҚР ұйымдарының корпоративтік облигациялары-4,12%.

Ұлттық валютадағы Инвестициялар портфельдің 62,66% - 3, АҚШ долларымен-37,34% -. құрады.

Салымшылардың (алушылардың) шоттарына бөлінген БЖЗҚ зейнетақы активтерінің 2025 жылғы табыстылығы 9,45% -. құрады.

Эмитенттерді көрсете отырып, "Halyk Global Markets" ақ басқаруындағы қаржы құралдарының инвестициялық портфелінің егжей-тегжейлі құрылымы БЖЗҚ сайтында ұсынылған.

01.01.2026 ж.жағдай бойынша "BCC Invest" АҚ сенімгерлік басқаруындағы БЖЗҚ зейнетақы активтері 10,65 млрд теңгені құрады.

Инвестициялардың негізгі бағыттары: ҚР ЕДБ облигациялары – 25,31%, ҚР ҚМ МБҚ – 19,41%, ҚР квазимемлекеттік ұйымдарының облигациялары – 16,55%, ҚР резидент эмитенттерінің корпоративтік облигациялары-12,03%, шет мемлекеттердің МБҚ – 9,36%, шетелдік эмитенттердің корпоративтік облигациялары – 8,24%, РЕПО – 5,94%.

Ұлттық валютадағы Инвестициялар портфельдің 65,43% - 3, АҚШ долларымен-34,57% -. құрады.

Салымшылардың (алушылардың) шоттарына бөлінген БЖЗҚ зейнетақы активтерінің 2025 жылғы табыстылығы 9,93% -. құрады.    

Эмитенттерді көрсете отырып, "BCC Invest" АҚ басқаруындағы қаржы құралдарының инвестициялық портфелінің егжей-тегжейлі құрылымы БЖЗҚ сайтында ұсынылған.

01.01.2026 ж.жағдай бойынша "Сентрас Секьюритиз" АҚ сенімгерлік басқаруындағы БЖЗҚ зейнетақы активтері 4,44 млрд теңгені құрады.

  ҚР квазимемлекеттік ұйымдарының облигацияларына 25,59%, РЕПО – 20,97%, ҚР ЕДБ облигацияларына – 13,85%, ҚР эмитенттерінің корпоративтік облигацияларына – 12,78%, ҚР ҚМ МБҚ – 11,64%, АҚШ Мемлекеттік облигацияларына – 5,78%, ҚР резидент эмитенттерінің акциялары мен Депозитарлық қолхаттарына-3,23%, шетелдік эмитенттердің акциялары мен Депозитарлық қолхаттарына инвестицияланды Эмитенттер-2,56%.

Ұлттық валютадағы Инвестициялар портфельдің 71,64% - 2, АҚШ долларымен-28,36% -. құрады.

Салымшылардың (алушылардың) шоттарына бөлінген БЖЗҚ зейнетақы активтерінің 2025 жылғы табыстылығы 14,66% -. құрады.

"Сентрас Секьюритиз" АҚ басқаруындағы қаржы құралдарының инвестициялық портфелінің егжей-тегжейлі құрылымы эмитенттерді көрсете отырып, БЖЗҚ сайтында ұсынылған.

01.01.2026 жылғы жағдай бойынша "Halyk Finance "Қазақстан Халық Банкіне дейін" ақ сенімгерлік басқаруындағы зейнетақы активтері 50,39 млрд теңгені құрады.

Портфель құрылымындағы негізгі инвестициялар келесідей: ҚР ҚМ МБҚ – 18,89%, кері Репо (күнтізбелік 90 күннен аспайтын) – 15,03%, ҚР Екінші деңгейдегі банктерінің облигациялары – 14,75%, МҚҰ – 13,15%, шетелдік эмитенттердің корпоративтік облигациялары – 6,98%, ҚР эмитенттерінің корпоративтік облигациялары – 5,90%, квазимемлекеттік облигациялар ҚР ұйымдарының – 5,44%, Exchange Traded Funds (ETF) пайлары – 4,90%, шетелдік эмитенттердің акциялары мен депозитарлық қолхаттары – 8,21%, ҚР эмитенттерінің акциялары мен депозитарлық қолхаттары-2,37%.

Ұлттық валютадағы құралдарға портфельдің 60,40%, АҚШ долларымен – 39,60% инвестицияланды.

Салымшылардың (алушылардың) шоттарына бөлінген БЖЗҚ зейнетақы активтерінің 2025 жылғы табыстылығы 8,32% -. құрады.

"Halyk Finance "Қазақстан Халық Банкіне дейін" ақ басқаруындағы қаржы құралдарының инвестициялық портфелінің егжей-тегжейлі құрылымы эмитенттерді көрсете отырып, БЖЗҚ сайтында ұсынылған.

Естеріңізге сала кетейік, 2023 жылғы 1 шілдеден бастап салымшылар инвестициялық портфельді басқарушының (УИП) ең төменгі жеткіліктілік шегін есепке алмай, міндетті зейнетақы жарналары (МЗЖ) және міндетті кәсіптік зейнетақы жарналары (МКЗЖ) есебінен зейнетақы жинақтарының 50% - дан аспайтын бөлігін сенімгерлік басқаруға бере алады. Ерікті зейнетақы жинақтары бар салымшылар оларды УПИ-ге 100% көлемінде бере алады.

 

[1] зейнетақы жарналары мен төлем шоттарындағы ақшаны есепке алмағанда