Migration.enbek.kz көші-қон ресурстық порталы
Қазақстанда шетелдік азаматтар туралы ақпаратты орталықтандырылған басқару құралдарын біріктіретін, сондай-ақ көші-қон саласында көрсетілетін мемлекеттік көрсетілетін қызметтердің сапасын арттыратын migration.enbek.kz көші-қон ресурстарының порталы іске қосылды.
Көші-қон порталы – бизнес-процестерді реинжинирингілеу және көші-қон саласындағы мемлекеттік органдардың ақпараттық жүйелері арасындағы өзара іс-қимылды дамыту арқылы құрылған инновациялық платформа.
Шетелдік азаматтар туралы ақпаратты орталықтандыру және біріздендіру көші-қон процестерінің әртүрлі кезеңдерін синхрондауға, деректерді тиімдірек басқаруға, оларды өңдеу уақыты мен шығындарын қысқартуға мүмкіндік береді.
Портал көші-қон саласындағы мемлекеттік көрсетілетін қызметтердің кең спектрін ұсынады, мысалы: «Қандас» мәртебесін беру, мигранттарды және Қандастарды қабылдаудың өңірлік квотасына қосу, «Ата жолы» картасын беру» т.б. migration.enbek.kz сайтынан алуға болады.
Сізге «Кіру» түймесі арқылы авторизация веб-бетіне өтіп, электрондық поштаңызды және пароліңізді толтырыңыз, содан кейін «Кіру» түймесін басыңыз.
Migration.enbek.kz порталында көрсетілетін қызметтерді қалай онлайн алуға болады?
жұмыс берушілер еңбек қызметін жүзеге асыру үшін тартатын шетелдік жұмыскерлерді, оның ішінде маусымдық шетелдік жұмысшыларды, сондай-ақ корпоративішілік трансферттер шеңберінде.
Қазақстан Республикасының аумағында жеке тұлғаның еңбек қызметін жүзеге асыру үшін жұмыс беруші тартқан иммигрант.
уәкілетті орган «босқын» мәртебесін беру туралы өтініші бойынша түпкілікті шешім қабылдағанға дейін Қазақстан Республикасынан пана сұрауға өтініш білдірген шетелдік азамат немесе азаматтығы жоқ адам.
Көрсетілетін қызметтер
Іскерлік иммигрант – Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес кәсіпкерлік қызметті жүзеге асыру мақсатында келген көшіп келуші.
C5 визасы бизнес-иммигранттар үшін жұмыс қызметін жүзеге асыруға арналған виза түрі болып табылады. Іскерлік көшіп келушілер үшін C5 визасының мерзімін ұзарту туралы өтінішхат алу қызметін өтініште таңдалған облыстың аудандары мен қалаларының кәсіпкерлік және өнеркәсіп басқармалары қарайды.
Визаны 2 жылға дейін ұзартуға болады.
Қажетті құжаттар:
Қажетті құжаттар тізбесі
Сертификат беру үшін:
Сертификаттың әрекет ету мерзімін ұзарту үшін:
Сертификатты қайта шығару үшін:
(тегі, аты, әкесінің аты (бар болса), құжат нөмірі мен сериясы өзгерген жағдайда)
Пана іздеуші адам (ПІА) – уәкілетті орган «Босқын» мәртебесін беру туралы өтініші бойынша түпкілікті шешім қабылдағанға дейін Қазақстан Республикасында пана сұрауға өтініш білдіруге ниет білдірген шетелдік азамат немесе азаматтығы жоқ адам.
Шетелдік жұмыс күші жұмыс берушілер еңбек қызметін жүзеге асыру үшін тартатын шетелдік жұмыскерлерді, оның ішінде маусымдық шетелдік жұмысшыларды, сондай-ақ корпоративішілік трансферттер шеңберінде.
Шетелдік жұмыс күшін тарту тәртібі «Халықтың көші-қоны туралы» Заңымен және жұмыс берушілерге шетелдік жұмыс күшін тартуға рұқсат беру немесе ұзарту, сондай-ақ корпоративтік трансферттерді жүзеге асыру қағидалары мен шарттарымен реттеледі ( Қазақстан Республикасы Премьер-Министрінің орынбасары – Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрінің 2030 жылғы 2 маусымдағы № 2073 бұйрығы).
Заңның 37-1-бабының 6-тармағына сәйкес рұқсаттар бойынша жұмыс беруші тартатын шетелдік жұмыскерлердің саны қазақстандық персонал санына пайыздық қатынасқа сәйкес келуі тиіс.
Қағидалардың 19-тармағына сәйкес жергілікті атқарушы органның рұқсаттар беруі мынадай шарттар сақталған кезде жүзеге асырылады:
1) Қазақстан Республикасы азаматтарының саны бірінші және екінші санаттарға жататын қызметкерлер тізімінің кемінде 70 процентін құраса (1-санат – басшылар мен олардың орынбасарлары, 2-санат – құрылымдық бөлімшелердің басшылары);
2) Қазақстан Республикасы азаматтарының саны үшінші және төртінші санаттарға жататын жұмыскерлердің жалпы санының кемінде 90 %-ын құраса
(3-санат – білікті мамандар, 4-санат – білікті жұмысшылар).
Сонымен қатар, Ереженің 27-тармағына сәйкес, жұмыс беруші кадрлардағы жергілікті қамту шарттарын сақтамаған жағдайда шетелдік жұмыс күшін тартуға рұқсат берілмейді.
мыналарға қолданылмайтынын атап өткен жөн:
1) шағын кәсіпкерлік субъектілері;
2) мемлекеттік органдар мен кәсіпорындар;
«Халықтың көші-қоны туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 11-бабының 14-5) тармақшасына сәйкес Қазақстан Республикасына өз бетінше жұмысқа орналасу үшін келген шетелдік жұмыскер;
4) Қазақстан Республикасы ратификациялаған еңбек көші-қоны және еңбекші-мигранттарды әлеуметтік қорғау саласындағы ынтымақтастық туралы халықаралық шарттар болған кезде, шыққан елдерге арналған квота шегінде берілетін рұқсаттар;
5) 10 адамнан аспайтын шетелдік заңды тұлғалардың өкілдіктері мен филиалдары.
Шетелдік жұмыс күшін жұмысқа орналастыруға рұқсат алу үшін жұмыс беруші «электрондық үкіметтің» www.egov.kz, www.elicense веб-порталы ( бұдан әрі – ЭҮП ) арқылы шетелдік жұмыскерлерді жұмысқа орналастыру орны бойынша жергілікті атқарушы органға өтініш береді ( өтініш беру үшін қажетті құжаттар қосымшада көрсетілген).
Осы өтінішті жергілікті атқарушы орган осы Қағидаларда белгіленген мерзімде қарайды. Қарағаннан кейін жергілікті атқарушы органдар өтінішті қарау үшін Шетелдік жұмыс күшін тартуға рұқсат беру жөніндегі комиссияға жібереді, ол түпкілікті шешім қабылдайды.
Сонымен қатар, рұқсаттың қолданылу мерзімін ұзарту немесе ұзарту үшін жұмыс берушілерден Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2018 жылғы 3 сәуірдегі № 157 қаулысымен бекітілген Қазақстан Республикасына шетелдік жұмыс күшін тартуға рұқсат беру немесе оның қолданылу мерзімін ұзарту үшін алым ставкаларына сәйкес салық алымы (бұдан әрі – алым алынады. Қазақстан Республикасына шетелдік жұмыс күшін тарту».
Бүгінгі таңда шетелдік жұмыс күшін тарту квотасы жұмыс күшінің 0,2% мөлшерінде бекітілді және облыстар, республикалық маңызы бар қалалар және астана бойынша 16,5 мың бірлік көлемінде бөлінді.
2025 жылғы 1 шілдеде Ішкі істер министрлігінің рұқсаты бойынша 14,8 мың шетелдік азамат жұмыс істеді. (бұрын қолданыста болған рұқсаттарды ескере отырып), оның ішінде 2025 жылдың басынан бері берілген рұқсаттар бойынша 8025.
Қазақстан Республикасының аумағында жеке тұлғаның еңбек қызметін жүзеге асыру үшін жұмыс беруші тартқан иммигрант.
Еңбекші көшіп келушілерді тарту тәртібі «Халықтың көші-қоны туралы» Заңымен және Еңбекші иммигрантқа рұқсат беру, ұзарту және одан айыру қағидаларымен (Қазақстан Республикасы Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрінің «Еңбек көші-қонына рұқсат беру, ұзарту және қайтарып алу қағидаларын бекіту туралы» 15.04. 2022 жылғы № 123).
Еңбек иммигрантының рұқсаты негізінде жұмыс беруші – жеке тұлғалар үшін жұмыстарды орындау (қызмет көрсету) мақсатында Қазақстан Республикасына үй қызметкері ретінде келген көшіп келушілер.
Қызмет көрсетуге рұқсаттар алу үшін еңбек иммигрант жеке жұмыс берушімен бірлесіп «Азаматтарға арналған үкімет» мемлекеттік корпорациясы» коммерциялық емес акционерлік қоғамына немесе «электрондық үкіметтің» веб-порталы (www.egov.kz, мұнда www.egov.kz, www.egov.kz) арқылы еңбек иммигрантына рұқсат беру/ұзарту туралы өтініш береді. өтініш беру үшін қажетті құжаттар қосымшаларда көрсетілген).
Көрсетілетін қызметті беруші қабылданғаннан кейін аумақтық ішкі істер органдарымен келісілгеннен кейін еңбек иммигрантына рұқсат беру немесе ұзарту туралы шешім қабылдайды.
Сонымен қатар, «Салық және бюджетке төленетін басқа да міндетті төлемдер туралы» Қазақстан Республикасы Кодексінің 360-бабының 2-тармағына немесе 658-бабының 5-тармағына сәйкес, резидент емес еңбекші иммигранттар Қазақстан Республикасының еңбек заңнамасына сәйкес жасалған еңбек шарттары бойынша алған (алуға жататын) табыстары бойынша жеке табыс салығын аванстық төлемді төлейді. салық кезеңінде иммигрант.
Жеке табыс салығы бойынша аванстық төлем республикалық бюджет туралы заңда белгіленген және тиісті қаржы жылының 1 қаңтарында қолданыста болатын айлық есептік көрсеткіштің 2 еселенген мөлшерінде резидент емес еңбек иммигранттың көшіп келуге рұқсат алу (ұзарту) туралы өтінішінде көрсеткен тиісті кезеңдегі жұмыстарды орындаудың, қызметтерді көрсетудің әрбір айы үшін есептеледі.
2025 жылға арналған еңбек иммигранттарын тарту квотасы жұмыс күшінің 3 пайызына бекітіліп, облыстар, республикалық маңызы бар қалалар және астана бойынша 217,2 мың бірлік мөлшерінде бөлінді.
2025 жылда 6 755 этникалық қазақ тарихи отанымен табысып, қандас мәртебесін алды. Жалпы 1991 жылдан бері республикаға 1 млн 154,8 мың этникалық қазақ оралды.
Жыл басынан Қазақстанға келген қандастардың жартысы (45,1%) Қытайдан, 41,8% – Өзбекстаннан, 5,4% – Түрікменстаннан, 2,4% – Ресейден, 2,8% - Монғолиядан және 2,5 басқа елдерден.
Осы жылғы 1 шілдедегі жағдай бойынша еңбекке қабілетті жастағы этникалық қоныс аударушылар саны 59,9%-ды, еңбекке қабілетті жастан кіші 30,9%-ды және зейнеткерлер 9,2%-ды құрайды.
Еңбекке қабілетті жастағы қандастардың ішінен білім деңгейі бойынша 16%-ы жоғары білімді, 27,1%-ы орта кәсіби білімді, 54,6%-ы жалпы орта білімді, және 2,3% білім жоқ.
Қоныс аударған этникалық қазақтар республиканың түрлі өңірлеріне қоныстанды.
Сонымен бірге, қандастарды қоныстандыру үшін келесідей еңбек күші тапшы өңірлер анықталды: Ақмола, Абай, Қостанай, Павлодар, Атырау, Батыс, Шығыс және Солтүстік Қазақстан облыстары.
Қоныстандыру өңірлерінде 2025 жылға арналған қандастарды қабылдау квотасы 2 309 адамды құрайды. 2025 жылғы 1 шілдедегі жағдай бойынша қоныстандыру өңірлеріне 1 092 қандас қоныс аударды.
Жоғарыда аталған өңірлерде қоныстанған қандастарға көшуге субсидия түрінде мемлекеттік қолдау шаралары ұсынылады – бір мезгілде отағасына және отбасының әрбір мүшесіне 70 АЕК (275,2 мың теңге) мөлшерінде; тұрғын үй жалдауға және коммуналдық қызметтерге ақы төлеуге – бір жыл ішінде 15-тен 30 АЕК (58,9-ден 117,9 мың теңгеге дейін) мөлшерінде.
Жыл басынан бері 494 қандасқа түрлі қолдау шаралары көрсетілді. Атап айтқанда, 188 адам тұрақты жұмысқа орналастырылды.
Сонымен қатар ерікті қоныс аударудың тиімділігін арттыру мақсатында азаматтарды солтүстік өңірлерге қоныс аударуға қатысатын жұмыс берушілерді қолдау бойынша институционалдық шаралар қабылданды. Тұрғын үй сатып алу, салу үшін немесе ипотекалық тұрғын үй қарыздары бойынша бастапқы жарнаның бір бөлігін жабу үшін экономикалық ұтқырлық сертификаты тұрғын үй құнының 50%-ы немесе бір отбасына 4,56 млн теңгеге дейін мөлшерінде біржолғы өтеусіз және қайтарымсыз негізде енгізілді.
Әлеуметтік Кодекстің (бұдан әрі-Кодекс) 112-бабының 1-тармағына сәйкес жұмыс күшінің ұтқырлығын арттыру үшін ерікті түрде қоныс аударуға жәрдемдесу жөніндегі шараларға қатысуға жұмыс іздеп жүрген адамдардың және (немесе) жұмыссыздардың, қандастардың, сондай-ақ жұмыс берушілердің құқығы бар.
Кодекстің 112-бабының 3-тармағына сәйкес еңбек ұтқырлығы орталықтары жұмыспен қамтуды қамтамасыз ету мақсатында жеке тұлғаларды жаңа тұрғылықты жеріне ерікті түрде көшіруге жәрдемдеседі:
1) бір облыс шегінде – экономикалық әлеуеті төмен ауылдардан ауылдық елді мекендерге, моноқалаларға, экономикалық даму әлеуеті жоғары аудандық (облыстық) маңызы бар қалаларға;
2) Қазақстан Республикасының ерікті түрде қоныс аударуды көздейтін көші-қон саласындағы заңнамасына сәйкес қоныс аударушылар мен қандастарды қабылдаудың өңірлік квоталары шеңберінде Қазақстан Республикасының Үкіметі айқындайтын өңірлерге жіберіледі.
Сондай-ақ, Кодекстің 112-бабының 4-тармағына сәйкес өз еркімен қоныс аударатын адамдарды мемлекеттік қолдау мыналарды қамтиды:
1) жеке тұлғаларға және олардың отбасы мүшелеріне қоныс аудару бойынша субсидиялар түрінде материалдық көмек көрсету отбасының басшысы мен әрбір мүшесіне 70 АЕК (275,2 мың теңге), тұрғын үйді жалдау (жалдау) бойынша шығындарды өтеу, 15-тен 30 АЕК-ке дейін (59 мың теңгеден 111 теңгеге дейін ) коммуналдық қызметтерді төлеу, сондай-ақ жылжымалылық анықтамасы түрінде Жұмыс берушінің қаражаты есебінен қызметкердің қоныс аударуы кезінде бір отбасына 1160 АЕК;
2) жұмыс беруші қызметкерге тұрғын үй-жай берген жағдайларды қоспағанда, қызметтік тұрғын үйді немесе жатақханалардағы бөлмелерді беру;
3) жұмыс берушінің қажеттілігі болған кезде кәсіптік оқыту;
4) жаңа тұрғылықты жерінде жұмысқа орналасуға және кәсіпкерлік бастамаға жәрдемдесу.
5) еңбек ресурстарының ұтқырлығын арттыру бойынша ерікті қоныс аудару шараларына қатысатын жұмыс берушілермен жұмысқа орналастыруға субсидиялар бере отырып, жұмысқа орналасуға жәрдемдесу.
Ерікті қоныс аудару Қазақстан Республикасы Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрінің 2025 жылға арналған бұйрығымен белгіленген, 9653 адамды құрайтын квота шегінде жүзеге асырылады. (оның 2 309- ы Қандас, 7 344-і қоныс аударушылар)
Қазақстан Республикасының Үкіметі көшіп-қонушыларды орналастыру үшін келесі аймақтарды белгіледі: Қарағанды, Ақмола, Абай, Қостанай, Павлодар, Ұлытау, Шығыс Қазақстан және Солтүстік Қазақстан облыстары.
Өңірлік квотаға қосылу және қаржылық көмек алу үшін үміткерлер www.migration.enbek.kz порталы арқылы электронды түрде өтініш береді.